Column Harm Evert Waalkens Markt is geen panacee voor falend beleid

“De markt dicteert”: is een veel gehoorde stelling. Echter diezelfde markt heeft geen geweten en geen geheugen. Het springt grillig in op trends, modegrillen en pretendeert te koersen op vertrouwen.

We zullen het er mee moeten doen. Dit klinkt allemaal heel erg negatief en zo bedoel ik het niet. We  zijn binnen alle sectoren op zoek naar de juiste plek voor alle schakels in de keten. Mijn stelling is dat de voortdurende discussie over de verdeling van de marges het vertrouwen schaadt van de partners in elkaar. Er wordt teveel met argwaan naar elkaar gekeken.

Door de VN is er ieder jaar een uitverkoren thema. Dit jaar is het Jaar van de Coöperaties. Het uitgangspunt is dat economisch succes te verbinden is met sociale verantwoordelijkheid. Dat geldt ook voor de zuivel.

Laten we elkaar enige ruimte geven om de beste uitgangsposities te creëren. Transparantie en afrekenbaarheid zijn daarbij belangrijke zaken om dat vertrouwen te verstevigen, met in achtneming van de verschillende verantwoordelijkheden. De hele keten van producent tot consument  zal rekening en verantwoording aan elkaar moeten afleggen.

In  een coöperatie behartigt het bestuur de belangen van de leden en de directie die van de onderneming. Die rollen moeten wat mij betreft ook niet vermengt worden. Het uiteindelijke oordeel en verantwoordelijkheid ligt bij het bestuur. Hier gaat het om het organiseren  doorzettingsmacht. Dat houdt niet in dan men zijn gang maar kan gaan.

In dit verband heb ik eerder een aantal voorstellen gedaan om de redelijkheid terug te brengen in de discussie over het systeem van toeslagen voor de biologisch geproduceerde melk. Het terugwinnen van vertrouwen speelt ieder keer een grote rol.

De grilligheid van de markt is niet alleen terug te voeren op de eerder genoemde trends. Er is een niet te negeren mondiaal voedselvraagstuk dat schrijnend aan het licht brengt dat honderden miljoenen mensen in armoede leven en met honger op staan en naar bed gaan.

Het brengt ook schrijnend aan het licht dat de markt onvoldoende in staat is dit probleem alleen op te lossen.

In het kader van de komende verkiezingen en de politieke prioriteiten die gesteld gaan worden, gaat het niet alleen om het beteugelen en het sturen van marktmacht maar ook om via duurzame en groene politieke initiatieven  perspectieven te bieden. Niet alleen daar, maar ook hier.

Harm Evert Waalkens
Biologische melkveehouder in Finsterwolde en oud-Kamerlid namens de PvdA