Rusland blijkt met zijn grote bedrijven een ideaal land te zijn voor buitenlandse investeerders. Daarbij wordt niet teruggedeinsd om illegaal aan grond te komen. De Russische boeren beginnen nu langzaam in het geweer te komen tegen landjepik. Dat maakt onderzoeker Oane Visser, van de Radboud Universiteit in Nijmegen bekend.

Tijdens de bijeenkomst ´´Wie en wat bepaalt de voedselprijs?' liet Myriam Vander Stichele, senior onderzoeker bij SOMO, weten dat investeringsfondsen en banken steeds meer aan het kijken naar nieuwe manieren om geld te verdienen. Ook investeren in vruchtbare grond voor de productie van akkerbouwgewassen of energiegewassen valt daaronder.

Visser geeft aan dat alle ogen zich daarbij richten op Afrika en Zuid-Amerika, maar dat ook in de voormalige sovjetlanden veel aan landjepik, 'landgrabbing' wordt gedaan. 'Bijvoorbeeld in Rusland waar een Israëlische-Russische bedrijf 100.000 hectare grond in zijn bezit heeft en een Zweden 300.000 hectare.' Iets wat niet alleen maar negatief is, want het brengt wel kapitaal naar het gebied en vaak eveneens nieuwe innovaties en werkgelegenheid.

'Dat is echter niet altijd zo. Er zijn bedrijven die alles volzetten met graan en een keer per jaar dorsers laten komen met personeel uit Russische buurlanden, waarna ze zich weer een jaar niet laten zien. Om die bedrijven heen zijn de dorpen leeggelopen', zegt Visser. Daarbij is echter niet altijd een buitenlandse investeerder betrokken, 'sterker nog het zijn vaak Russische oliemagnaten.' Dat zijn ook degene die volgens de onderzoekers nog weleens illegaal in het bezit van grond komen. 'Dat kan doordat veel boeren hun papieren niet hebben laten legaliseren, waardoor niet te bewijzen is dat grond in het bezit van desbetreffende boer is.'

Om dit in de toekomst te voorkomen beginnen boeren zich langzaam te verzamelen in nieuwe boerenbewegingen. Overigens zijn de grote bedrijven niet alleen maar negatief, want Rusland en de Oekraïne kennen de meest beursgenoteerde Agroholdings. 'Daarmee zijn deze landen een paar van de weinige die beursgenoteerde bedrijven in de primaire sector hebben.'