Economische gevolgen mogelijk

Patstelling in Washington mogelijk tot 2017

6 November 2014

Deze week vonden de zogeheten midterm elections plaats in de Verenigde Staten (VS). Die verkiezingen worden zo genoemd omdat ze tussen twee presidentsverkiezingen, en dus in het midden van de termijn van de zittende President, gehouden worden. De Amerikanen kiezen in die midterm elections de hele Amerikaanse Tweede Kamer (House of Representatives, 435 leden) en één derde van de Eerste Kamer (US Senat).

Deze verkiezingen zijn zeer belangrijk omdat het kan gebeuren dat een zittende President te maken krijgt met een Eerste en/of Tweede Kamer waar zijn partij geen meerderheid heeft. Daardoor kan hij moeilijk een eigen (economisch) beleid voeren. De jaarlijkse begroting bijvoorbeeld moet zijn handtekening maar ook de goedkeuring van het parlement dragen. Dit jaar is zo een situatie ontstaan. President Barack Obama, een Democraat, moet de laatste twee jaar van zijn presidentschat werken met een Republikeinse meerderheid in zowel de Eerste als de Tweede Kamer. Dat kan ook voor Europa en de economie van de eurozone gevolgen hebben.

Tot nu toe had Obama altijd de meerderheid in de Amerikaanse Eerste Kamer. Daardoor kon zijn partij alle wetten aangenomen in de Tweede Kamer tegenhouden. Dat verandert nu. Als een wet nu door de Tweede en de Eerste Kamer komt, moet Obama óf de wet tekenen óf zijn vetorecht gebruiken. De kans is groot dat de Republikeinen wetten aan zullen nemen die de Democraten niet zien zitten en dat Obama dus keer op keer zijn veto gebruikt. Dat leidt vervolgens al snel tot een patstelling en kan betekenen dat er tot de presidentsverkiezingen eind 2016 en aantreden van de nieuwe President in 2017 geen belangrijke besluiten worden genomen.

Want dat er wel wat belangrijke zaken op de agenda staan, dat is een feit. Neem de economie en het financieel beleid van de VS. Volgend jaar bereikt de Amerikaanse overheid het schuldenplafond. De Amerikaanse overheid mag geld lenen tot een bepaald limiet, het schuldenplafond. Wil het meer lenen, dan moet dat plafond verhoogd worden. Daar gaat de Tweede Kamer over. De afgelopen jaren hikte Washington tegen dat plafond aan en elke keer dat het omhoog moest, leverde dat politieke spanningen op.  De Republikeinen wilden het plafond alleen verhogen als de Democraten akkoord zouden gaan met enkele Republikeinse eisen die echter voor Obamas partij onacceptabel waren.

In oktober 2013 waren de Verenigde Staten op een haar na failliet door patstelling tussen Republikeinen en Democraten

In oktober 2013 kwam het zelfs zo ver dat de Republikeinen in de Tweede Kamer het plafond weigerden te verhogen. Het gevolg was dat de Amerikaanse federale overheid letterlijk geen geld meer had en de overheid moest sluiten. Tienduizenden ambtenaren werden naar huis gestuurd en het scheelde weinig of de VS kon de rente op schulden niet betalen, wat technisch gesproken een faillissement zou zijn geweest. Deze politieke spanningen zorgden voor hogere rentes en een zwakkere dollar, omdat beleggers rekening moesten houden met alle scenario’s. Volgend jaar kan zich dat zomaar herhalen.

Een ander gebied waar veranderingen te verwachten zijn als gevolg van de uitslag van de midterm elections is het energiegebied. Republikeinen kunnen nu het boren naar olie en gas makkelijker gaan maken door bijvoorbeeld allerlei milieuwetten af te schaffen of te versoepelen. Dat zou de toch al recordproductie in de VS verder kunnen opvoeren en zo de olieprijs langer onder neerwaartse druk houden.

boerenbusiness.nl

Edin Mujagic

Edin Mujagic is macro-econoom en hoofdeconoom bij OHV Vermogensbeheer. Hij focust zich op de wereldwijde centrale banken, en in zijn blogs schrijft hij met name over de ECB en Fed. Ook heeft hij diverse boeken geschreven.
Regenradar
Powered by Agroweer
Hoge olieprijs laat valutawereld koud

Opinie Joost Derks

Hoge olieprijs laat valutawereld koud

Wordt 2022 het jaar van de dollar?

Opinie Joost Derks

Wordt 2022 het jaar van de dollar?

Amerika failliet? Dit zegt de dollar

Opinie Joost Derks

Amerika failliet? Dit zegt de dollar

5 vragen over de oververhitte energiemarkt

Analyse Energie

5 vragen over de oververhitte energiemarkt

Blijf op de hoogte

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief