Aardappelpools, ook die van Aviko, hebben een moeilijk jaar achter de rug. Het bleek extreem lastig om aardappelen te verkopen en zich in te dekken. Is dit de nieuwe realiteit? De ATC blijft positief over de perspectieven voor hun fritesaardappelpool. Waarom die niet verdwijnt lees je in dit interview met voorzitter André Broeze.
De aardappelpool van Aviko betaalt historisch lage prijzen uit over oogstjaar 2025, zo maakte het dinsdag 7 juli bekend. Dat komt niet als een grote verrassing. De stemming onder telers was dan ook gelaten in de Meerpaal.
"Dat alle afspraken zijn nagekomen spreekt van vertrouwen", zegt poolbeheerder André Broeze. "Juist in deze tijd is dat vertrouwen belangrijker dan ooit." De stemming onder de telers noemt hij gelaten. "Zij wisten dat het geen kostendekkende aardappelprijs ging worden. We hebben het eerlijke verhaal verteld."
Nieuwe marktdynamiek
Met het verdwijnen van de aardappeltermijnmarkt is het voor de ATC moeilijker geworden om zich in te dekken en zo prijsrisico's te hedgen. "Er gaat een nieuwe marktdynamiek ontstaan waar we mee moeten leren omgaan", meent Broeze. "Naar mijn idee zie je binnen de sector dat afnemers en andere partijen openstaan voor het vinden van oplossingen om de aardappelen te kunnen beprijzen."
De poolbeheerder is ervan overtuigd dat voor de aardappelpool altijd bestaansrecht blijft. "In Europa heb je te maken met veranderende arealen en een wisselend weertype. Opbrengsten fluctueren hierdoor altijd. Zo blijft altijd een flexibele schil bestaan van aardappelen die voorafgaand aan de teelt niet geprijsd zijn. Dat geloven wij als ATC, maar ook Aviko zelf. Voor deze aardappelen is er de pool."
Minder transparant
Tegelijkertijd is hij realistisch over de uitdaging waar de ATC voor staat. "Ontstaat stemming in de markt, dan proberen we mee te doen. Helaas is dat minder transparant dan voorheen met de termijnmarkt. Het gaat om één op één handel." Is Aviko dan wel altijd de koper? Broeze denkt van wel. "Reglementair gezien is de ATC niet verplicht de aardappelen aan Aviko te verkopen, maar in de praktijk gebeurt dat weinig. Ik zie meer in een nog nauwere samenwerking."
Meer volume
Het groeiseizoen, en daarmee de pool voor oogstjaar 2026, loopt alweer even. Voor dit seizoen worden geen wijzigingen aangebracht. Het volume in de pool is gegroeid. Dat heeft te maken met minder aardappelen die op een vaste prijs zijn gecontracteerd en waarbij het restant in de pool is gestopt. Aviko-telers met een fritesgarantiecontract kunnen hun aardappelprijs niet meer vastklikken op basis van de termijnmarkt. Daarvoor heeft Aviko een tendersysteem in het leven geroepen.