Niet eerder verwerkte de Franse aardappelen zoveel aardappelen als in seizoen 2025/26. Aan grondstof had het dan ook geen gebrek. Nog altijd zijn de schuren lang niet leeg. Is dit goed nieuws voor het nieuwe seizoen, dat extreem droog is gestart? Dat de oogst fors kleiner uitvalt is wel duidelijk, zo laat deze analyse zien.
Al heel het seizoen presteren de Fransen fabrieken beter dan in menig ander land. Dat is best bijzonder in een jaar dat uiterst negatief is gestemd vanwege het enorme aardappeloverschot. De fritesafzet, vooral buiten Europa, mag dan een behoorlijk tandje terug hebben gedaan, dit resulteert niet in minder productie van Franse frites. Deels is dat ook wel te verklaren, gezien de grote capaciteitsuitbreiding die daar de laatste drie tot vijf jaar heeft plaatsgevonden.
Nieuw record
Seizoen 2025/26, de periode van juli tot en met juni, komt uit op 1,938 miljoen ton aardappelen die zijn verwerkt. Dat is 19.000 ton meer dan in het seizoen ervoor, een groei van 1%. Daarmee is nipt een nieuw record gehaald. Ieder jaar weet de aardappelsector in Frankrijk een verhoging neer te zetten. Ten opzichte van het vijfjarig gemiddelde is het verwerkte volume maar liefst 68% groter.
In juni is 178.513 ton aardappelen de fabriek in gegaan. Dat is ruim 7% meer dan een jaar geleden en ook fors meer dan in mei, toen de verwerking juist een behoorlijke dip liet zien met 154.269 ton. Opnieuw zijn er zeer weinig vrije aardappelen verwerkt: slechts 2.525 ton. Met 33.690 ton aan importaardappelen blijft dit volume wel op niveau.
Daarmee heeft het totaal verwerkte volume importaardappelen wel een record bereikt. Het gaat om 463.000 ton, 12% meer dan een seizoen geleden. Naar schatting zijn dat grotendeels in België gecontracteerde aardappelen. Het aandeel vrije aardappelen dat afgelopen seizoen is verwerkt kelderde met 69% minder volume verwerkt: het gaat om slechts 25.000 ton.
Schuren niet leeg
Afgelopen jaar had de Franse industrie met ruim 8,5 miljoen ton consumptieaardappelen te maken. Simpelweg veel te veel. In 2024 werd 7,65 miljoen ton gerooid en was ook al sprake van een overaanbod. De Franse aardappeltelersorganisatie schat in dat er ruim een miljoen ton overschot is dit seizoen. Die aardappelen hebben nog lang niet allemaal een bestemming. Schuren zitten vol of ze worden terug op het veld gereden, als veevoer afgezet of voor biovergisting. De nieuwe oogst klopt ondertussen ook op de deur.
Dat de oogst dit jaar anders gaat uitpakken is wel duidelijk. Volgens UNPT-cijfers is het areaal consumptieaardappelen met 9,7% gekrompen tot 173.415 hectare. Een afname van 16.500 hectare, waarmee het areaal nog wel iets boven het niveau van 2024 uitkomt. In Nord Pas-de-Calais is de krimp met 12% het grootste volgens UNPT. Daar is meer dan 7.500 hectare minder uitgeplant. Hier staan ook verreweg de meeste fritesaardappelen In de regio Picardië gaat het om 4.800 hectare. Goed voor bijna 9% minder aardappelen. Die beweging is ook in de Champagne-Ardennen te zien.
De vraag is uiteindelijk wat de opbrengsten doen. Al weken lezen we ook in Nederland over een ongekende hitteperiode in het land. Het noorden komt er nog het beste af, al is het ook hier bijzonder droog en warm. Desastreus is de situatie nog niet, maar houdt het weer de komende weken aan dan kan dat rap omslaan. Voor een gewas als maïs wordt al rekening gehouden met 30% minder opbrengst. Bij de wintergranen valt dat nog mee; daar wordt de opbrengst 10% tot 15% lager ingeschat dan vorig jaar.
Opbrengst terug naar normaal
Franse aardappeltelers hebben vier jaren met relatief stabiele opbrengsten achter de rug. In de laatste twee jaar was dat steeds 40 ton per hectare. In het droge 2022 bedroeg het gemiddelde 37,8 ton per hectare en in 2018 39,4 ton per hectare. Het vijfjarig gemiddelde komt uit op 40,84 ton. Daarmee waren de opbrengsten afgelopen jaar dus niet echt afwijkend ten opzichte van het gemiddelde. Ook toen was het lange tijd droog.
|
Opbrengst 2025 |
Opbrengst 2022 |
5-jarig gemiddelde |
|
7,075 |
6,544 |
7,071 |
In alle gevallen komt de oogst van 2026 flink lager uit dan vorig jaar. In het scenario met de hoogste opbrengst gaat het nog altijd om 1,471 miljoen ton aardappelen. Dat is een daling van 17%. Daarmee komt de opbrengst consumptieaardappelen tussen 2023 en 2024 te liggen en zijn vraag en aanbod veel beter in balans.
Opleving oude oogst?
Tot het zover is moeten ook de Franse aardappeltelers eerst nog door een zure appel heen bijten. Dat betekent afscheid nemen van de oude oogst, of wachten tot er toch nog een opleving komt bij aanhoudende droogte. Ook in Frankrijk is het areaal vroege aardappelen sterk gereduceerd. Vallen de opbrengsten erg tegen, dan kan er voor de laatste oude oogst wellicht toch nog een plekje worden gevonden. Die signalen zijn er nu nog niet, mede omdat de impact van het weer nog niet duidelijk is, maar dit is niet ondenkbaar.
Realistisch gezien zorgt een tijdelijke opleving ook niet direct voor een prijs met dubbele cijfers, gezien het grote aanbod dat er nog is. Het kan er wel voor zorgen dat de oude aardappelen niet met geld toe hoeven te worden afgevoerd en dat is aardappeltelers op dit moment ook wat waard.