Sluipmoordenaar hitte laat aardappelprijs verdubbelen

Steeds beter wordt duidelijk wat de hitte en aanhoudende droogte voor impact hebben op de Europese aardappelgewassen. Het zijn vooral de vroege aardappelen en de gevoelige rassen, zoals een Innovator, waar het mooie inmiddels wel vanaf is. Valt er regen van betekenis, dan nog is het de vraag of de potentie er nog wel is.

Fontane tot €5
De aansluiting tussen de oude en nieuwe oogst is ook dit jaar een uitdaging. Met name voor de Belgische aardappelverwerkers, die veelal meer met vroege aardappelen werken, blijkt dat een lastige puzzel. Zij begeven zich nu op de markt, wat direct gevolgen heeft voor de marktprijzen. Vandaag (14 juli) meldt Viaverda nog prijzen van €0 tot €2, met daarbij de melding dat voor bepaalde kwaliteiten een 'iets' hogere prijs wordt geboden. PotatoNL kwam maandag ook met €2. De markt ontwikkelt zich echter zeer rap. Inmiddels wordt in Nederland €5,00 geboden, zo geven meerdere telers aan, met biedingen van handelaren en verwerkers uit België die hier actief op zoek zijn naar aardappelen voor directe levering.

Naar Agria is eveneens interesse te bespeuren. Bedragen tot €10 zijn inmiddels geboden en betaald, met zowel Belgische als Nederlandse kopers. Juist Agria zakte de laatste weken iets terug in prijs. Bij Fontane is de prijsrange verdwenen bij PotatoNL. Mindere partijen zijn afgevoerd en wat er zit is veelal van een goede tot zeer goede kwaliteit.

Vroege aardappelen naar fors hogere prijs
Ook naar de nieuwe aardappelen is interesse van afnemers. Juist die zijn er vrij maar zeer weinig te koop. Was voor een vroege partij Frieslanders afgelopen week nog amper een koper te vinden, vandaag is dat heel anders. In Zeeuws-Vlaanderen is voor het vroege ras Amora en de middenvroege Sinora €18 en €20 geboden en betaald, rooien voor 1 augustus, aldus insiders in die regio.

Areaal gehalveerd
Dat er zorgen zijn om de nieuwe oogst is niet zonder reden. Volgens cijfers van de aardappelorganisaties bedraagt het areaal vroege aardappelen dit jaar 4.350 hectare, wat bijna een halvering (-47%) is ten opzichte van 2025. De eerste proefrooicijfers maken duidelijk dat de opbrengsten beneden het gemiddelde niveau liggen. Daar komt bij dat met name in Vlaanderen telers soms bewust hebben gekozen om niet te beregenen en zo kosten te besparen. Gewassen gaan daarmee extra snel op hun retour.

Vooral in het westen en oosten van België is het momenteel uiterst droog, zo wijst data van weerinstituut KMI uit. De verwachting is dat deze situatie tot zeker eind juli aanhoudt. In juni vielen wel enkele (onweers)buien, maar de neerslag is erg lokaal en ongelijk gevallen. Dat water is allang verdampt. In West-Vlaanderen geldt inmiddels een algemeen captatieverbod (onttrekkingsverbod) voor alle onbevaarbare waterlopen. Ook de grotere rivieren hebben een zeer lage waterstand, met weinig aanvoer van water vanuit onder andere de Schelde.

Vasthoudend
Aardappeltelers zitten steeds vaster in de wedstrijd. Ze zien dat het marktsentiment is gekanteld. Daar komt bij dat de meeste partijen die nu nog in opslag zitten een goede kwaliteit hebben. De meeste kosten zijn gemaakt. Ook bij een prijs van €5 is de teelt verlieslatend geweest, maar in tijden dat de cashflow sterk onder druk staat helpt iedere euro, is het idee.

Het blijft uiterst lastig om de markt goed te peilen door het ontbreken van een goed functionerend marktinstrument en ontbreken van een termijnverwachting. Met die nieuwe realiteit proberen telers nu om te gaan. Tegelijkertijd gelden nog altijd bepaalde oude marktwetten, zoals dat bij een opwaarts sentiment de bal niet altijd onder water gehouden kan worden.

Dat zagen we ook in de zomer van 2018. Toen noteerde PotatoNL eind juni €3,75 voor de categorie 1, om vervolgens eind augustus op €27 uit te komen. Wat de staart van seizoen 2025/26 gaat brengen valt nog te bezien, maar dat het hele negatieve achter ons ligt, is een belangrijke stap voorwaarts.