Begin oktober heeft aardappelcoöperatie Nedato haar definitieve poolprijzen voor oogstjaar 2025 bekendgemaakt. Bijzonder is dat individuele telers soms eerder ontvangen voorschotten terug moeten betalen. Het kenmerkt seizoen 2025/26, dat qua prijsstelling in alle opzichten droevig verliep. Waar komt het gemiddeld poolresultaat op uit? Insiders lezen het in dit artikel.
Het gemiddelde poolresultaat over alle rassen, inclusief alle vergoedingen, komt voor oogstjaar 2025 op €3,58 per 100 kilo. Dat heeft de aardappelcoöperatie op 2 oktober aan haar leden gecommuniceerd. In augustus communiceerde Nedato al een prognoseprijs. Omdat toen nog niet alle aardappelen waren afgeleverd, volgt pas deze herfst de eindafrekening.
Meeleveraardappelen
De pijn zat het meest bij de fritesaardappelen, waarbij de prijs lange tijd op €0 stond en er kortstondig zelfs betaald moest worden om van de aardappelen af te komen. Voor de aardappelen waarvoor een afnameverplichting gold, heeft Nedato in alle gevallen een los- of afvoerplek gevonden, zo meldt de coöperatie. Dit bijzondere marktverloop zorgt ervoor dat voor meeleveraardappelen een aparte prijsnotering wordt gehanteerd, ongeacht het ras. Wat die prijs is, wordt niet vermeld.
Vanaf midden juli gingen de marktprijzen omhoog. Dit was te laat om van betekenis te kunnen zijn op het uiteindelijke poolresultaat. Vanwege de droevige prijzen werd het voorschot in de pool vorige zomer al gereduceerd van €2 naar €1 per 100 kilo. De bewaarvergoedingen en premies, voor bijvoorbeeld schaalgrootte en mechanische koeling, zijn wel gedurende het seizoen gehanteerd en uitbetaald.
Toch heeft dit als gevolg dat sommige telers die al een voorschot hadden ontvangen dit moeten terugbetalen. Het bedrag is nog niet teruggevraagd en wordt op een passend moment verrekend, zo schrijft Nedato in de telersbrief.
Contract loont
Binnen het Flex Systeem van Nedato, waarbij telers uit vijf verkoopmethodes kunnen kiezen, presteert alleen de vaste prijs (contract) boven de kostprijs. De vaste prijs komt op gemiddeld €25,67 uit. Daarna volgt het klikcontract, met een gemiddeld resultaat van €7,50. De poolprijs en dagprijs halen nagenoeg hetzelfde resultaat. Door het lange bewaren ligt de gemiddelde bewaarvergoeding van de lange bewaarpool hoger dan het gemiddelde van de pool zonder voorverkoop.
De huidige marktontwikkelingen bieden een beter perspectief voor het huidig oogstjaar, zo meldt de coöperatie. De vrije markt biedt wederom mogelijkheden, wat essentieel is voor de pool van Nedato. Het verdwijnen van de aardappeltermijnmarkt dit seizoen heeft als gevolg dat het klikcontract niet meer kan functioneren op basis van de termijnmarktkoers. Ook voor de pool heeft dat grote impact. Hoe Nedato hiermee omgaat wil ze niet zeggen. "We doen geen inhoudelijke uitspraken en bespreken dit uitsluitend met onze telers", laat Nedato desgevraagd weten.