Aangeboden door Bayer Cropscience
Serenade kan rendement plantuien verhogen
"Dat Serenade voor een betere wortelontwikkeling van gewassen zorgt, weten we al wat langer. Dat dit effect ook opgaat bij een dompeltoepassing van tweedejaars plantuien is dan ook een mooie bevestiging daarvan. Maar nóg veel mooier is dat zo'n dompeltoepassing ook nog eens een overtuigende meeropbrengst oplevert." Dat zegt Joris van Ginhoven, Agronomic Market Developer bij Bayer.
Hij houdt zich onder meer bezig met de aanleg, uitvoering en rapportage van proefvelden. De afgelopen drie seizoenen deed hij onderzoek naar toepassing van Serenade SC in tweedejaars plantuien*. Hij vertelt in het kort hoe deze zijn verlopen en wat de resultaten zijn.
"In 2024 hebben we voor het eerst op kleine schaal proeven uitgevoerd met dompeling van tweedejaars plantuien in Serenade. Daarbij zagen we duidelijk langere en dikkere wortels en ook meer wortelontwikkeling. Erg verrassend was dat overigens niet, want uit ervaringen in tal van andere gewassen weten we al langer dat Serenade de wortelgroei stimuleert. Het was dus meer een bevestiging dat we met Serenade óók in tweedejaars plantuien goede resultaten kunnen behalen."
"In 2025 hebben we dezelfde partij opnieuw gedompeld in Serenade en uitgeplant op ons eigen proevenplatform en op twee praktijkpercelen; eentje op zandgrond en eentje op kleigrond. Daar hebben we – naast een visuele beoordeling – ook de opbrengst van de proefstroken bepaald. Met name het zandperceel liet daarbij een hele duidelijke meeropbrengst zien van 5% tot 8%."
"Afgelopen jaar hebben we de proef wat grootschaliger herhaald op drie praktijkpercelen in West-Brabant. En ook daar gaf dompeling met Serenade opnieuw een duidelijke meeropbrengst. In Dordrecht kwamen we uit op 5% meeropbrengst, in Oude Molen op 8% en in Dinteloord zelfs boven de 10%."
"Hoewel we wat terughoudend zijn met dit soort resultaten – zeker wanneer die boven de 10% meeropbrengst uitkomen – is wel duidelijk dat Serenade echt iets toe kan voegen aan het rendement van tweedejaars plantuien."
"Ons doel voor de komende jaren is om nog meer data te verzamelen, waardoor we nog robuustere resultaten kunnen presenteren. Tegelijkertijd willen de dompeltoepassing in de praktijk verder uitrollen en opschalen. Daarbij willen we ook allerlei praktische zaken, zoals het dompelproces, verder onderzoeken en optimaliseren."
"Daarom doe ik hier graag een oproep aan bedrijven die hieraan mee willen werken: Bayer werkt graag met u samen om Serenade optimaal in de teelt van tweedejaars plantuien te integreren."
14 vragen over Serenade
Het biologische middel Serenade krijgt steeds meer voet aan de grond in Nederland. Een groeiende groep telers gaat ermee aan de slag. Op proefschaal, maar steeds vaker als (gedeeltelijke) vervanging van chemie. Door de grote hoeveelheid praktijkdata die de afgelopen vijftien jaar is verzameld, is de praktische waarde van Serenade steeds beter voor het voetlicht gekomen. Niettemin leven er nog genoeg vragen vanuit de praktijk over Serenade. Bayer zet daarom een aantal veel gestelde vragen op een rij.
1. Wat is Serenade?
Serenade is een biologisch gewasbeschermingsmiddel gebaseerd op de bacterie Bacillus amyloliquefaciens stam QST 713. Het middel bevat levende sporen van deze stam.
2. Wat doet Serenade?
Serenade is effectief in het preventief bestrijden van schadelijke schimmels zoals fusarium, pythium, rhizoctonia, botrytis, alternaria, sclerotinia, septoria en echte meeldauw.
Daarnaast heeft Serenade een groeibevorderende werking en verbetert het de opname van voedingsstoffen. Verder geeft toepassing van Serenade in veel gevallen een meeropbrengst ten opzichte van onbehandelde percelen en kan het een boost geven aan de productkwaliteit.
3. Welke soorten Serenade zijn er?
Serenade is er in twee varianten: Serenade SC en Serenade Soil Activ. Beide middelen bevatten dezelfde werkzame stof, maar ze hebben een duidelijk verschillende formulering en toepassingsprofiel.
4. Welke Serenade kan ik het best kiezen voor toepassing in mijn gewas?
Voor bladtoepassingen en dompeltoepassingen, aangietbehandelingen, dan wel behandelingen van tray- en potplanten (bijvoorbeeld plantgoed) kan het beste Serenade SC worden gebruikt. Voor bodemtoepassingen bij poten, direct zaaien of planten van gewassen in de vollegrond en voor fertigatie bij vollegrondsteelten is Serenade Soil Activ het aangewezen product.
5. Hoe werkt Serenade?
De sporen van bacteriestam QST 713 in Serenade (Soil Activ) vestigen zich – bij een bodemtoepassing – op het wortelstelsel van het gewas. Daarna breidt het zich steeds verder uit met de groei van de wortels (kolonisatie). Tijdens deze groei produceren de bacteriën fungicidestoffen. Op die manier worden schadelijke schimmels (en bacteriën) van de wortels bestreden, geweerd of verdreven.
Bij een gewasbespuiting zijn de sporen in de formulering niet echt relevant. De werking tegen schimmels komt tot stand door de fermentatieproducten die in de formulering zitten. De sporen dragen niet of nauwelijks bij aan de werking. Dit in tegenstelling tot toepassingen in de bodem. Daar kan de bacterie koloniseren op de wortels en doorgaan met het vormen van fermentatieproducten.
6. Waar leven de bacteriën in Serenade van?
De bacillus-bacterie leeft van de uitscheidingsproducten (exudaten) van de wortels. Zo lang het gewas groeit – en de wortels dus exudaten uitscheiden – groeien de bacteriën ook verder. Dit is niet het geval bij een bladtoepassing omdat daar geen voeding aanwezig is voor de bacterie. Daarom wordt het product voor bladtoepassing, voorzien van de benodigde lipopeptiden tijdens productie. Deze worden niet gevormd op het blad.
7. Blijft er een bepaalde concentratie van bacteriën achter in de bodem?
Hooguit een zeer lage concentratie. Als het gewas geoogst is, valt de concentratie in de maanden daarna terug naar de natuurlijke hoeveelheden die in de bodem aanwezig zijn. Dit betekent ook dat geen na-effect verwacht mag worden van eerdere toepassingen van Serenade.
8. In welke gewassen kan Serenade worden toegepast?
Serenade is toegelaten in vrijwel alle land- en tuinbouwgewassen.
9. Onder welke omstandigheden kan Serenade het beste worden toegepast?
Er zijn geen beperkende voorwaarden voor het gebruik van Serenade. De (bodem)temperatuur speelt geen rol. Ook is het middel niet specifiek gevoelig voor UV.
10. Kan Serenade gemengd worden met andere middelen?
Ja. Serenade kan met fungiciden, producten met een antibacteriële werking en (start)meststoffen worden gemengd. In enkele gevallen zijn daar wel voorwaarden aan verbonden. Een lijst met compatibele mengingen – en eventuele voorwaarden voor menging – is beschikbaar bij uw teeltadviseur.
11. Hoe zit het met de veiligheidstermijn en eventuele MRL's van Serenade?
Serenade heeft geen veiligheidstermijn en het is vrijgesteld van maximale residulimieten.
12. Is Serenade pH-gevoelig?
Nee. Serenade is zeer pH-tolerant. Dat geldt zowel voor de zuurgraad van de bodem als voor de zuurgraad van het water. Beide factoren spelen voor Nederlandse omstandigheden geen rol.
13. Wat is de houdbaarheid van Serenade?
Serenade heeft een houdbaarheid van twee jaar bij kamertemperatuur (20 °C). Het is niet noodzakelijk om Serenade gekoeld te bewaren.
14. Moet Serenade in de bestrijdingsmiddelenkast worden opgeslagen?
Ja. Serenade is geregistreerd als gewasbeschermingsmiddel en moet daarom worden opgeslagen in de bestrijdingsmiddelenruimte.
*) In tweedejaars plantuien is een dompeltoepassing mogelijk middels KUG-registratie. In die teelt mag ook Rudis in het dompelbad samen met Serenade worden gemengd. In dit artikel komen alleen de ervaringen in een grootschalige praktijkproef aan bod: Serenade SC dompelen in tweedejaars plantuien.
