Waar bij ons al jaren geen sprake meer is van rode diesel, staat president Trump het gebruik in de VS tot eind dit jaar ook toe op de openbare weg. ACM waarschuwt ondertussen in de nieuwe Monitor Brandstofprijzen dat de Europese dieselprijs verder kan stijgen. Lees hier meer over de actuele prijzen.
De Amerikaanse president ziet verder af van een exportverbod op diesel nadat de G7 heeft besloten 100 miljoen vaten olie en diesel van de oliereserves vrij te geven in de komende vier maanden. ACM waarschuwt ondertussen in de nieuwe Monitor Brandstofprijzen dat de Europese dieselprijs verder kan stijgen.
Sinds medio september is diesel in Nederland weer duurder dan benzine. "Dat komt doordat de vraag naar diesel in sommige regio's groter is dan het aanbod, doordat raffinaderijen minder diesel kunnen leveren. In Europa speelt mee dat veel diesel geïmporteerd wordt, onder meer uit de Verenigde Staten", aldus de monitor van de Autoriteit Consument & Markt. "Als die toevoer in de toekomst minder wordt, kan de prijs in Europa nog verder stijgen", stelt ACM.
In de VS maakt Trump diesel goedkoper voor met name agrarisch ondernemers en vrachtwagenchauffeurs. De hoge brandstofprijzen doen Trumps populariteit onder zijn achterban wankelen. Dat kan gevolgen hebben voor de Republikeinen bij de tussentijdse verkiezingen van 3 november.
Normaliter is rode diesel voorbehouden aan gebruik buiten de openbare weg, maar wordt nu dus ook toegestaan op snelwegen. In eerste instantie worden de accijnzen uitgesteld, met de bedoeling dat deze uiteindelijk helemaal niet meer betaald hoeven te worden.
Agrarisch ondernemers in zowel de VS als Europa voelen de hoge dieselprijzen op meerdere fronten. Niet alleen trekkers en andere landbouwmachines verbruiken veel diesel, ook het transport van en naar het erf wordt duurder. Vervoerders berekenen de hogere brandstofkosten door, waardoor de kosten voor de aan- en afvoer van producten oplopen. Uiteindelijk werken de hogere kosten ook door in consumentenprijzen.
De dieselprijs kwam in de VS in september voor het eerst boven de $6 per gallon uit en bereikte uiteindelijk een recordniveau van circa $6,50 per gallon. Volgens CNN zijn de benzineprijzen sinds de oorlog in Iran met 40% gestegen, terwijl diesel maar liefst meer dan 55% duurder is geworden. De accijnzen op diesel bedragen 24,4 dollarcent per gallon, oftewel ongeveer $60 voor een tankbeurt van 250 gallon (circa 946 liter) volgens het Witte Huis.
Dieselraffinage beperkt
Door de oorlog in het Midden-Oosten komt er minder olie op de markt. De markt voor geraffineerde producten, vooral diesel, is het krapst. In het Midden-Oosten zijn raffinaderijen getroffen, maar ook de oorlog tussen Rusland en Oekraïne laat zijn sporen na in de markt. Oekraïense drones hebben dieselraffinage beperkt.
Rusland heeft het exportverbod op diesel, gasolie en scheepsbrandstof dat eind september afliep, verlengd tot en met oktober. De Golfregio en Rusland waren in februari (voor de oorlog in Iran) volgens het Internationale Energieagenschap (IEA) nog goed voor 45% van de wereldwijde dieselhandel.
Accijnzen in Duitsland omlaag
In Duitsland heeft de regering de accijnzen op diesel en benzine opnieuw met 17 cent verlaagd. Daardoor wordt het weer aantrekkelijker om in Duitsland te tanken. De Nederlandsche Bank (DNB) publiceerde vorige week voor het eerst over Nederlandse bankkaartbetalingen bij pompstations over de grens. Nederlanders tankten in de eerste helft van 2026 33% vaker in België en 11% vaker in Duitsland dan vorig jaar.
In Nederland daalde het aantal transacties bij tankstations juist met 3%. En dat terwijl er al een accijnsverlaging is in Nederland. Die huidige accijnsverlaging loopt 31 december af en het kabinet wil die met een jaar verlengen. In 2028 gaat de korting omlaag om per 2029 te stoppen. In 2027 wordt de geheven accijns met korting €0,85 per liter benzine en €0,55 per liter diesel in plaats van €1,03 voor benzine en €0,67 voor diesel zonder korting.
Diesel kost in Nederland momenteel €189,55 per 100 liter vanaf 4.000 liter (LTO-ledenprijs). Dat is meer dan de helft meer dan een jaar geleden werd betaald.
100 miljoen vaten diesel en olie vrijgegeven
Onder druk van Trump die dreigde met een exportverbod op diesel, gaat de G7 (Duitsland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Italië, Japan, Canada en de Verenigde Staten) de komende vier maanden in totaal 100 miljoen vaten olie en diesel van de oliereserves vrijgeven.
Ook zullen de landen de onderhoudsschema's van de raffinaderijen coördineren om gelijktijdige capaciteitsuitval te voorkomen. Daarnaast wordt dieselproductie gestimuleerd vanwege de aanhoudende marktdruk. Er is verder afgesproken dat de G7-landen, waaronder de VS, geen exportverboden invoeren voor energie(producten).
Meer olie uit het Midden-Oosten
Volgens verschillende berichten kwam in september evenveel ruwe olie uit de landen in het Midden-Oosten, met uitzondering van Iran, als voor de Amerikaans/Israëlische oorlog. Wel zijn de routes veranderd en moeilijker traceerbaar.
Deze berichten in combinatie met de olie- en dieselreserves die op de markt gebracht worden, hebben de olieprijs een neerwaarts zetje gegeven. Op het moment van schrijven (dinsdagmiddag 6 oktober) kost ruwe Brent-olie $97,62 per vat, 4,8% lager dan vorige week dinsdag.
Gasprijs
De gasprijs laat een tegengestelde beweging zien. Met €75,80 per MWh op termijnmarkt TTF is de prijs in een week tijd met 9,5% opgelopen. De vulgraad van de Europese gasvoorraden loopt nog steeds achter, al zijn ze nu voor bijna 73% gevuld (circa 10%-punt minder dan vorige jaar op deze datum). Er ging in september meer LNG door de Straat van Hormuz, maar de grote gastankers blijven ook een doelwit voor aanvallen.
Elektriciteit
Het daggemiddelde voor stroom beweegt zich de afgelopen week op een hoog niveau met als laagste €147,73 en hoogste €204,29 per MWh.