Gewastour Droogteschade
Minder schade dan in 2018, is het ook minder droog?
De droogte heeft inmiddels nadrukkelijker zijn stempel gedrukt op het huidige groeiseizoen. Na een voorjaar met lokaal zware hagelbuien, liep het neerslagtekort sinds juli snel op. Zowel AgriVer als Vereinigte Hagel zien het aantal meldingen van droogteschade toenemen, al verschilt de situatie sterk per regio. Een vergelijking met de droogte van 2018 gaat volgens beide verzekeraars bovendien niet helemaal op.
De weersextremen begonnen dit jaar al laat in het voorjaar. Volgens Johan Westerik, coördinator verzekeringen bij AgriVer, verliep met name juni zeer uitzonderlijk. Vooral in Groningen en Drenthe zorgden zware hagelbuien voor schade aan landbouwgewassen. De schade deed zich bovendien zeer plaatselijk voor.
Toen begon de maand juli en liep het neerslagtekort gestaag op. Inmiddels melden zowel Agriver als Vereinigte Hagel steeds meer droogteschade. Bij Vereinigte Hagel staat de teller dit jaar tot nu toe op circa 1.300 schademeldingen, zo stelt directeur Jan Schreuder. Het merendeel daarvan betreft hagelschade, maar de afgelopen weken neemt het aantal meldingen van droogteschade duidelijk toe. De eerste droogtemeldingen kwamen uit Zuidwest-Nederland, waarna het beeld zich geleidelijk over een groot deel van het land heeft verspreid.
Taxateurs zijn inmiddels op pad om de droogteschade vast te stellen, meldt Schreuder. Daardoor is er nog geen duidelijk beeld van de uiteindelijke omvang. Gemiddeld genomen lijken de opbrengsten dit jaar lager uit te vallen, maar de verschillen tussen regio's zijn groot. Op sommige plekken is de schade aanzienlijk, terwijl het elders meevalt.
Ook bij AgriVer komen de droogtemeldingen inmiddels uit verschillende delen van het land. De meeste schademeldingen kreeg de verzekeraar tot dusver in maïs. Daarnaast kwamen, voornamelijk voor aardappelen en uien, tientallen meldingen binnen. Opvallend is dat de droogteschade zich voornamelijk voordoet in andere regio's dan waar in juni al veel meldingen van hagel en overvloedige neerslag vandaan kwamen. Een melding betekent overigens niet automatisch dat er ook daadwerkelijk een uitkering volgt. De gewassen staan op het moment van melden nog op het land en de uiteindelijke schade kan vaak pas later, richting de oogst, goed worden vastgesteld.
Heel andere situatie dan in 2018
Ondanks de droogte is de situatie volgens zowel AgriVer als Vereinigte Hagel niet een-op-een vergelijkbaar met 2018. In dat jaar kreeg AgriVer te maken met een uitzonderlijk groot aantal droogtemeldingen. "Bijna iedereen met een brede weersverzekering die met ernstige droogte werd geconfronteerd, meldde destijds schade", aldus Westerik.
Daarbij speelde volgens AgriVer mee dat een situatie als de extreme droogte van 2018 relatief nieuw was. Er waren weinig referentiejaren en daardoor was het vooraf lastig in te schatten hoe de voorwaarden van de brede weersverzekering in de praktijk zouden uitpakken. Westerik noemt daarbij het verschil tussen boeren die wel en niet konden beregenen. Sommige ondernemers beregenden dag en nacht om hun gewassen enigszins productief te houden, maar bleven daardoor net onder de schadedrempel. Andere boeren deden weinig of niets en kwamen juist wel in aanmerking voor een uitkering. "Het was destijds nog niet helemaal duidelijk hoe de voorwaarden in de praktijk goed en eerlijk zouden uitpakken", stelt Westerik.
Ook Schreuder ziet duidelijke verschillen met 2018. "In 2018 was sprake van een heel laat voorjaar. Dit jaar was het voorjaar relatief vroeg en volgde groeizaam weer." Daardoor stonden de gewassen volgens hem goed op het moment dat de droogte begon. "Voor de droogte stonden de gewassen er goed op. De aantallen zijn er wel, maar de kilo's blijven achter."
Meer inspelen op maatwerk
De ervaringen van 2018 hebben volgens AgriVer geleid tot meer maatwerk binnen de brede weersverzekering. Bij de huidige droogte wordt daarom anders gekeken naar de omstandigheden en de mogelijkheden van individuele ondernemers. Wie bijvoorbeeld goed kan beregenen, kan een deel van het droogterisico zelf beperken.
Tegenwoordig kunnen ondernemers beter bepalen welke risico's zij willen afdekken en welke risico's zij zelf kunnen dragen. Dat betekent ook dat sommige telers bewust kiezen voor een beperktere droogtedekking, bijvoorbeeld omdat zij over voldoende beregeningsmogelijkheden beschikken.
Hoe groot de schade uiteindelijk wordt, blijft voorlopig onzeker. De oogst moet nog grotendeels binnenkomen en de weersomstandigheden in de komende weken kunnen het beeld nog veranderen. Schreuder benadrukt dan ook dat de oogst nog niet binnen is. "Je ziet vaak dat uiteindelijk het aantal millimeters in een jaar wel valt. Misschien is dat in december, maar ik ben er nog niet gerust op. Het is belangrijk dat we goed oogstweer krijgen."
Jan Willem Veldman
© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.
