Dure kunstmest zet een rem op graanproductie

Het meicontract voor tarwe op de Matif sloot gisteren €0,50 lager op €207 per ton. Op de CBot zat tarwe wel in de lift en sloot 3¾ cent hoger op $6.08 per bushel. Maïs zat nog wat steviger in de lift en liet een plus van 6½ cent naar $4.69¾ per bushel. Soja sloot 6¾ hoger naar $11.68½ per bushel.

Het is en blijft onrustig op de grondstofmarkten door de gevechten in het Midden-Oosten. Israël bombardeerde eerder deze week het South Pars-gasveld in Iran en als reactie daarop voerde Iran aanvallen uit op diverse olieverwerkende installaties in landen rond de Perzische Golf. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu vertelde gisteren op een persconferentie dat Israël de aanval op het gasveld op eigen houtje heeft uitgevoerd, zonder medeweten van de Amerikanen. Reuters meldde eerder nog dat de actie in overleg met de Amerikanen was gegaan. Trump heeft Israël verzocht geen verdere aanvallen uit te voeren op de energie-infrastructuur meldt Netanyahu.

De scheepvaart door de Straat van Hormuz is ondanks de blokkade van Iran niet helemaal stil gevallen. BBC meldt op basis van informatie van Kpler dat er in maart tot dusver 99 schepen de zeestraat hebben gepasseerd. Dat zijn gemiddelde 5 of 6 schepen per dag. Voor de oorlog passeerden per dag gemiddeld 138 schepen de Straat van Hormuz volgens het Joint Maritime Information Centre. Het is dus niet zo verwonderlijk dat het Internationaal Energie Agentschap (IEA) vandaag waarschuwt voor de grootste energiecrisis ooit. Het IEA roept op om brandstof te besparen onder andere door zo veel mogelijk thuis te werken en de maximumsnelheid te verlagen.

Kunstmest kan niet uit
De Golfstaten zijn ook een belangrijke regio voor de productie van kunstmest. Daarvan komt de beschikbaarheid nu ook in het gedrang. Het International Grains Council (IGC) verwacht dat de gevolgen hiervan op het noordelijk halfrond meevallen. Zo aan het begin van het groeiseizoen is al een belangrijk deel van de kunstmest vastgelegd door telers en handelaren volgens het IGC. In delen van Afrika en Azië is dat anders. Zeker in landen die sterk afhankelijk zijn van kunstmest uit het Midden-Oosten zouden telers weleens andere keuzes kunnen maken. "In bredere zin zou een langdurige verstoring kunnen leiden tot een heroverweging van de bemestingshoeveelheden, met mogelijke gevolgen voor de opbrengst en de gewaskwaliteit", aldus het IGC.

De totale wereldwijde graanoogst voor seizoen 2026/27 wordt door het IGC geraamd op 2.417 miljoen ton tegen 2.470 miljoen ton in 2025/26. De totale hoeveelheid graan die beschikbaar is zal voor het eerst in vier seizoenen krimpen, verwacht het IGC. Het verbruik van graan in seizoen 2026/27 wordt geraamd op 2.440 miljoen ton en overstijgt daarmee de vraag. De eindvoorraad graan in seizoen 2025/26 is iets naar boven bijgesteld tot 632 miljoen ton. Dat is de grootste eindvoorraad in zes jaar.

Grote prijsverschillen
Sommige Amerikaanse analisten merken op dat tarwe op de CBoT wat te stevig in de lift zit. De Amerikaanse tarwe wordt daardoor te duur op wereldmarkt, vrezen ze. In de exportcijfers is daar weinig of niets van terug te zien. De Amerikaanse tarwe-export loopt tot en met 12 maart 14% voor op vorig jaar en 18% op het vijfjarig gemiddelde.

Droogte is een ander punt van aandacht voor de Amerikaanse telers. Ten opzichte van vorige week is het vooral in de wheatbelt waar de droogte is uitgebreid. In de cornbelt heeft regen wat verlichting gebracht, blijkt als we de nieuwste droogtemonitor bekijken.

De relatief hoge brandstofprijzen doen zeer als je de tank laat vullen, maar zijn voor de vraag naar biobrandstoffen gunstig. Daar kunnen vooral maïs en soja de komende tijd van profiteren, zo verwachten sommige experts. Vooral in de VS, waar al behoorlijk wat te doen was over jaarrond een hoger bijmengpercentage van ethanol in benzine, laait de discussie weer op. Onder Trump roken de grote oliemaatschappen een kans om het bijmengen van biobrandstof af te zwakken. Nu ook in Amerika benzine en diesel duur zijn en consumenten dat in hun portemonnee voelen, kan dat draaien. De National Corn Growers Association becijferde dat een hoger percentage ethanol benzine $0,10 tot $0,30 per gallon (circa €0,23 tot €0,69 per liter) goedkoper zou kunnen maken.