Poolse bietentelers zijn woedend over het contractvoorstel voor 2027. Verwerker KGS laat de suikerbietenprijs opnieuw dalen. Elders in Europa gaat het de bietenteelt, en daarmee de verwerkers, eveneens niet gemakkelijk af. Met de oogst in volle gang wordt het beeld van oogst 2026 ook duidelijker.
De Poolse nationale bietenverwerker KGS heeft zijn telers in augustus al het teeltcontract voor 2027 voorgelegd. De prijs daalt tot €26 per ton. Voor surplusbieten krijgen telers slechts €9 geboden. Daarnaast moet de teelt volgend jaar minimaal met 10% krimpen. Dat heeft voor woedende reacties gezorgd. De kwestie ligt gevoelig, aangezien KGS (Krajowa Grupa Spożywcza S.A.) een staatsbedrijf is. 84% van de aandelen is in handen van de Poolse staat.
Kamervragen
Als reden voor deze prijs- en areaalverlaging noemt KGS de situatie op de suikermarkt. Wereldwijd is sprake van een overproductie en de markt zit in mineur. Na het nieuws heeft parlementslid Magdalena Filipek-Sobczak vragen gesteld aan de Poolse landbouwminister. Tot een inhoudelijke reactie kwam het niet. Volgens landbouwminister Wrona gaat de prijsbepaling buiten het ministerie om en is dit aan de leiding van KGS.
Net als veel andere Europese suikerproducenten heeft ook KGS het moeilijk. Gedurende het financiële jaar 2024/25 werd een nettoverlies van 305,8 miljoen złoty opgetekend. Omgerekend €69,8 miljoen. Voor 2025/26 zijn nog geen cijfers gepubliceerd, maar is de verwachting eveneens negatief.
Suikeroverschot
Naast het nationale KGS zijn ook Pfeifer & Langen, Südzucker en Nordzucker actief in Polen. Zij betalen volgens parlementslid Filipek-Sobczak een betere bietenprijs dan de Polen zelf, al bedraagt het verschil slechts enkele euro's. Volgens KGS klopt dat niet en kiezen ook de Duitse verwerkers ervoor om volgend jaar hun contractprijzen opnieuw te verlagen. De laatste twee seizoenen kende Polen een overproductie aan suiker, waardoor de beschikbare voorraden volgens cijfers van het Pools statistiekbureau 37% hoger zijn dan het vijfjarig gemiddelde.
Polen staat niet op zichzelf. In het Verenigd Koninkrijk komt British Sugar er ook niet uit met de nationale bietentelersorganisatie NFU Sugar. Dit jaar ging de prijs met 9% omlaag, tot €34,37 per ton. De Britse verwerker heeft een nieuw aanbod gedaan, met opnieuw een lagere prijs. Daar gaat de nationale boerenbond niet mee akkoord. Het contract ligt nu bij een arbitragecommissie, nadat de onderhandelingen vastliepen. NFU is van mening dat de prijs voor volgend jaar best omhoog kan, omdat de suikermarkt momenteel ook stijgt. Toch heeft de enige bietenverwerker in het VK het niet makkelijk. Deze zomer maakte zij nog bekend een van haar vier fabrieken te sluiten.
De suikerprijs op de termijnmarkt in New York bereikte deze week het hoogste niveau in negentien maanden. Op de termijnmarkt in Londen is de prijs voor geraffineerde witte suiker met 18% toegenomen. Sinds februari is dat niveau niet meer bereikt.
Suiker hoger, tarra lager
Ondertussen draaien de Europese suikerbietenfabrieken op volle toeren. In de tweede campagneweek (tot en met 4 oktober) van Cosun zijn de bieten iets zoeter met suikergehalte 15,8%. De gehaltes blijven daarmee relatief laag in de meeste regio's. Alleen in Groningen zit er iets meer suiker in. Daar is het hoogste gehalte 16,6% in het Oldambt. Ook in het Oost-Duitse Anklam is de bietencampagne gestort. Met gemiddeld 17,4% zijn de bieten daar wel een stuk zoeter. Cosun denkt dit seizoen 1,6 miljoen ton bieten te verwerken op deze locatie.
Het tarrapercentage is dankzij het droge weer afgenomen tot gemiddeld 8,7%. Met 89,4 is de winbaarheid nauwelijks gewijzigd. Ook in België is de bietenverwerking begonnen. Na de eerste twee weken zit Iscal Sugar op gemiddeld 17% suiker en 82 ton bieten per hectare. Het bedrijf verwacht zelfs een topoogst. Dat is niet het geval bij Tiense Suiker, die deze week gestart zijn met de verwerking en nog geen cijfers bekend hebben gemaakt.
20.000 hectare niet-oogstbaar
In Frankrijk heeft de droogte extreme gevolgen voor de suikerbieten. Telersorganisatie CGB schat in dat tot wel 20.000 hectare het oogsten überhaupt niet waard is. De opbrengstverliezen lopen op tot 75%. Gemiddeld wordt een 30% lagere oogst in het land verwacht en €1 miljard schade voor de boeren. Naast droogteschade en het vergelingsvirus speelt rhizopus dit jaar een grote rol. Deze schimmelziekte treedt vooral bij droogteschade op en zorgt voor wortelrot. Vooral de regio Seine-et-Marne is zwaar getroffen. Bietentelers daar, die leveren aan Tereos, onderzoeken de mogelijkheden om hun bieten te leveren aan een vergister. Ze rooien maar 30 tot 50 ton per hectare en percelen zijn het oogsten amper waard.