Bruut geweld op Zwarte Zee krijgt tarweprijs niet hoger

Het decembercontract voor tarwe op de Chicago Board of Trade (CBoT) sloot dinsdag 20 oktober 12 dollarcent lager op $6,43¼ per bushel. Daarmee zakte de prijs naar het laagste niveau sinds 10 juli. Ook op de termijnmarkt Matif in Parijs ging de tarweprijs omlaag. Het decembercontract verloor €2 en sloot op €241,50 per ton.

Opmerkelijk is het grote verschil tussen de ontwikkelingen op de Europese en Amerikaanse termijnmarkt. In Parijs steeg de tarweprijs dinsdag aanvankelijk nog naar €247,50 per ton, maar de verkoopdruk vanuit Chicago trok de Europese markt uiteindelijk mee omlaag.

Oorlog verliest invloed op tarweprijs
De graanmarkt lijkt steeds meer gewend te raken aan de verstoringen van de export vanuit Rusland en Oekraïne. Aanvallen op schepen en haveninfrastructuur zorgen nog altijd voor problemen, maar de gevolgen voor de internationale graanvoorziening blijven vooralsnog beperkt.

Volgens Rabobank-grondstoffenanalist Carlos Mera is sprake van een opmerkelijke situatie. Terwijl de risico's voor de graanexport via de Zwarte Zee toenemen, dalen de tarweprijzen. Handelaren beschouwen de verstoringen steeds meer als een gegeven en richten zich op de beschikbaarheid van graan elders in de wereld.

Rusland heeft bovendien alternatieve exportroutes gevonden. Volgens het Russische adviesbureau ProZerno wordt steeds meer graan via de Oostzee uitgevoerd. In september verliep volgens Rusagrotrans zelfs 65% van de Russische graanexport via deze route. Ook Letland speelt daarbij een opvallende rol, meldt persbureau Reuters. Het land importeerde tussen juli en oktober 431.700 ton Russisch graan.

De komende oogsten in Australië en Argentinië geven importeurs daarnaast meer mogelijkheden om graan in te kopen. Daardoor ontbreekt voorlopig de noodzaak om vanwege de problemen rond de Zwarte Zee hogere prijzen te betalen.

Europese markt houdt beter stand
In Europa is de stemming minder negatief dan in de Verenigde Staten. De export van zachte tarwe uit de Europese Unie bedroeg tot en met 18 oktober 8,47 miljoen ton. Dat is ongeveer evenveel als in dezelfde periode vorig seizoen. Volgens handelaren tonen onder meer Egyptische importeurs belangstelling voor Europese tarwe als alternatief voor graan uit het Zwarte Zeegebied.

Ook op de fysieke markt zijn er signalen van een krapper aanbod. In het Duitse Südoldenburg steeg de prijs voor voertarwe dinsdag naar €248 per ton. Dat is slechts €4 onder het hoogste niveau in drieënhalf jaar, dat vorige week werd bereikt. In Nederland stijgt het prijsniveau van EU-tarwe deze week naar €264,50 per ton. Dat is het hoogste niveau sinds april 2023.

In Polen lopen de tarweprijzen eveneens op. De gemiddelde inkoopprijs voor maaltarwe steeg afgelopen week met 11 zloty naar 921 zloty per ton, omgerekend ongeveer €214. De Poolse tarweoogst is 1,3 miljoen ton kleiner dan vorig jaar. Tegelijkertijd is de export via Poolse havens flink toegenomen. Wel bestaat de mogelijkheid dat een deel daarvan Oekraïense doorvoertarwe betreft.

Amerikaanse oogst drukt maïs en soja
De prijsdruk op tarwe wordt versterkt door de ontwikkelingen op de maïs- en sojamarkt. Beide gewassen bereikten dinsdag in Chicago het laagste prijsniveau in weken. Het decembercontract voor maïs verloor 5 dollarcent en sloot op $4,62 per bushel. Soja voor levering in november daalde met 5¼ dollarcent naar $12,48¼ per bushel.

Amerikaanse boeren halen dit seizoen naar verwachting een record aan soja en de op één na grootste maïsoogst ooit binnen. De oogstwerkzaamheden lopen weliswaar achter op het gebruikelijke tempo, maar de weersvooruitzichten zijn gunstig.

Volgens het Amerikaanse ministerie van Landbouw (USDA) was afgelopen zondag 44% van de maïs geoogst, tegenover gemiddeld 52%. Bij soja was 64% binnengehaald, één procentpunt minder dan het vijfjarig gemiddelde. Ook de inzaai van wintertarwe loopt achter. Daarvan was 63% voltooid, tegen gemiddeld 69%. Volgens marktverwachtingen kan droger weer de werkzaamheden de komende dagen versnellen.

Chinese sojavraag biedt weinig tegenwicht
Op de sojamarkt valt op dat nieuwe Chinese aankopen nauwelijks tot prijsherstel leiden. Het USDA meldde dinsdag een verkoop van 612.000 ton Amerikaanse soja aan China. Een dag eerder was al een verkoop van 114.000 ton bevestigd.

Normaal gesproken bieden dergelijke aankopen steun aan de termijnmarkt. Nu overheerst echter het aanbod van de nieuwe Amerikaanse oogst. Bovendien is de markt al langer voorbereid op een herstel van de Chinese vraag.

Ook vanuit Zuid-Amerika komt voorlopig weinig steun. In Brazilië verloopt de inzaai van soja voorspoedig. Volgens adviesbureau AgRural was afgelopen donderdag 26% van het verwachte areaal ingezaaid, tegen 24% een jaar eerder. De vooruitzichten voor opnieuw een grote Braziliaanse oogst houden daarmee de druk op de internationale sojamarkt.