Analyse melk
Grote melkaanbod laat zich gelden op spotmarkt
De zuivelmarkt gaat deze week met grote stappen omhoog, tenminste: in de vaste zuivel. Poeders, kaas en ook boter gaan flink omhoog in prijs. Room doet als enige vloeibare product ook nog mee met de race omhoog. Room is echter een grillig product. De ene dag gaat de prijs met grote stappen omhoog, de volgende dag gaat het weer de andere kant op. De grote lijn blijft ondertussen wel die van een oplopende prijs.
Dit artikel lezen?
Word abonnee en krijg direct toegang
Kies het abonnement dat bij je past
Het bijzondere is wel dat deze oplopende markt nagenoeg ontkoppeld lijkt van de spotmarkt voor rauwe melk en de markt voor melkconcentraat. Hier doet het grote melkaanbod zich gelden. Er komt gemiddeld meer melk binnen dan de industrie kan verwerken. Gevolg is dat er sinds ruwweg half december vorig jaar grote volumes rauwe melk tegen bovengemiddeld lage prijzen op de markt worden gezet. De Nederlandse spotmelkprijs bedraagt op dit moment amper een kwart van de gemiddelde basisprijs die de fabrieken uitbetalen.
Voor een vergelijkbare situatie moet zo'n tien jaar terug in de tijd worden gegaan naar 2016. In de tussentijd is de spotmelkprijs eigenlijk alleen rond de jaarwisseling nog wel eens erg laag geweest, maar vaak ook dan zelfs niet.
Op de markt voor de halffabricaten is het beeld diverse. De roomprijs is, zoals al genoemd, weer aardig aangetrokken, maar beweegt wel grillig. De prijs voor magere (ontroomde) melk en voor magere melkconcentraat ondergaat ondertussen vrijwel hetzelfde lot als de spotmelkprijs. Voor magere melk – met 96% tot 97% water – is nauwelijks een markt. Het is te duur om te vervoeren. Magere melkconcentraat loopt iets beter, maar blijft ook erg goedkoop. Een deel van dit product kan naar Zuid-Europa voor de versproductie, als de transportkosten dit toelaten. Het grootste deel zou ingedroogd moeten worden tot magere melkpoeder.
Tussen de concentraatprijs en de magere melkpoederprijs zit momenteel een verschil van bijna €2.000 euro, maar dit kan alleen te gelde worden gemaakt als er een droogtoren beschikbaar is. Daar is evenwel een tekort aan, want in de voorbije jaren zijn die gesloopt of alleen nog vrij in Oost-Europa.
Het is een probleem, maar de zuivelmarkt als geheel lijdt er niet zwaar onder, zolang tenminste de prijzen voor kaas, melkpoeder, boter, room en vooral ook wei maar blijven stijgen. Vloeibare wei is een van de weinige producten die de laatste maanden behoorlijk stabiel (en hoog) in prijs zijn gebleven. Reden is de grote vraag naar wei voor de productie van hogere WPC's als eiwitbron voor sport- en gezondheidsvoeding.