Voor het eerst in zestig jaar is in Texas vorige week het eerste geval van de schroefwormvlieg (New World screwworm) ontdekt. De vlieg, die vleesetende maden legt, is overgekomen uit het naburige Mexico. Lees meer over de ontwikkelingen.
Vorige week werd het eerste geval van de schroefwormvlieg in de VS vastgesteld in Zavala County in het zuiden van de staat Texas. Vrij kort daarna werd een tweede geval vastgesteld in de regio. In beide gevallen ging het om kalveren die de maden van de vlieg hadden. Deze week zijn er drie gevallen van de schroefwormvlieg bekendgemaakt door het USDA. Eén in La Salle County bij een kalf en één bij een geit in Gillespie County, beide in Texas. Het vijfde geval is bij een hond in New Mexico.
De vliegen leggen hun eitjes in bijvoorbeeld wondjes, bij de navel van een pasgeboren dier, of aan de binnenkant van de ooghoek van warmbloedige dieren, waaruit vervolgens larven komen die zich in het omliggende weefsel boren. De larven hebben levend vlees nodig om te overleven en veroorzaken daarbij grote schade aan het weefsel bij hun gastheer, dat een besmetting lang niet altijd overleeft.
Het is de eerste uitbraak in Texas sinds 1966. De laatste uitbraak in de Verenigde Staten vond in 2017 plaats in de Florida Keys. Als gevolg van de tweede uitbraak riep gouverneur Greg Abbott de noodtoestand uit in Texas. De Amerikaanse minister van Landbouw Brooke Rollins vertelde maandag bij CNBC dat ze 'alles in het werk stelt en $1 miljard investeert', om de schroefworm het land uit te krijgen.
Als gevolg van de uitbraak heeft Canada de veeimport uit de Texas aan banden gelegd. Dieren uit Texas of dieren die in de 21 dagen voor ze aan de Canadese grens staan in Texas zijn geweest mogen Canada niet in. Dat is een voorzorgsmaatregel wordt benadrukt. Door het koudere klimaat verwachten experts niet dat de schroefwormvlieg zich permanent kan verspreiden in Canada. De larven van de vlieg kunnen alleen in levende dieren overleven en niet in vlees. Sommige Amerikaanse bronnen noemen de Canadese reactie dan ook vooral politiek ingegeven en niet direct op feiten gebaseerd.
Het is echter de vraag in hoeverre de maatregel in de praktijk veel betekenis heeft. In de praktijk is de maatregel vermoedelijk vooral een formaliteit. Canada importeerde in 2025 in totaal 550.598 runderen uit de Verenigde Staten, zo blijkt uit data van het Canadese ministerie van Landbouw. Hoeveel daarvan uit Texas komen is onbekend. Vermoedelijk gaat het om een klein aantal runderen, aangezien de noordergrens van Texas tot Canada hemelsbreed 1.390 kilometer. Als je rekening houdt met hoe de wegen zijn ingericht groeit de afstand tot minimaal 1.700 kilometer.
Onvruchtbare vliegen
In Texas wordt ondertussen geprobeerd de vlieg te bestrijden met steriele-insectentechniek. Er worden daarbij steriele mannetjes losgelaten die onvruchtbaar zijn. Als gevolg daarvan komen eitjes nadat de dieren hebben gepaard niet uit. In totaal zullen rond de 600 miljoen vliegen per week moeten worden gefokt om de plaag te bestrijden. Dat is zes keer de totale capaciteit die in de Verenigde Staten en Mexico beschikbaar is. Vooralsnog zijn er 4 miljoen vliegen in de omgeving losgelaten. Daarnaast werden reeds 4 miljoen steriele vliegen per week uitgezet in een straal van 20 kilometer van de besmetting om verdere verspreiding te voorkomen. In die bufferzone van 20 kilometer om de besmetting gelden overigens aanvullende eisen, waaronder het opsporen van de zieke dieren met honden en gelden beperkingen voor diertransport.
Volgens de Texaanse landbouwcommissaris Sid Miller hebben ranchers een reden om besmettingen niet te melden. Zodra er een melding heeft plaatsgevonden wordt de boerderij namelijk in quarantaine geplaatst en mag het vee niet meer worden vervoerd of verkocht. De infectie is overigens goed te behandelen met een reeks medicijnen die de Amerikaanse Food and Drug Administration al heeft goedgekeurd voor gebruik in noodsituaties.
De uitbraak van de schroefwormvlieg vergroot de zorgen van de Amerikaanse rundvleessector, die al kampt met een krap aanbod nu de binnenlandse veestapel is gekrompen tot het laagste niveau in 75 jaar. De ontdekking van de schroefworm zal pogingen om de Amerikaanse veestapel uit te breiden waarschijnlijk verder vertragen, vertelt Glynn Tonsor, hoogleraar landbouweconomie aan de Kansas State University aan persbureau Bloomberg. Tonsor zegt dat hij eind vorig jaar ervan overtuigd was dat meer veehouders deze zomer zouden beginnen met uitbreiding van de veestapel, maar dat toenemende droogte en nu dus de schroefworm voor meer onzekerheid zorgen.
Een krappere rundveestapel, zelfs als dat alleen Texas zou betreffen, zou de druk opvoeren op runderslachterijen, die door het een tekort aan vee al verlies draaien. Bedrijven als Tyson Foods en JBS hebben door de hoge rundveeprijzen al fabrieken moeten sluiten.
De prijzen op de termijnmarkt voor rundvee in Chicago staan ongeveer 2% hoger sinds vorige woensdag, toen het eerste geval in Texas werd gemeld, maar nog niet was bevestigd. Het aandeel Tyson daalde maandag met maar liefst 2,3%, terwijl JBS met 6,1% wegzakte naar het laagste niveau sinds de start van de handel in het aandeel in de VS, iets meer dan een jaar geleden. Omgerekend stagneerde de rundveeprijs van de hoogste kwaliteit op een niveau van rond de $8,50 per kilo.