Aparte beloning weidegang heeft beste tijd gehad

Discussies bij diezelfde Cono in de voorbije jaren en nu ook bij FrieslandCampina getuigen daarvan. Ook de Stichting Weidegang erkent dat de uitdagingen toenemen. Emissieregels vergroten de druk om koeien binnen te houden steeds meer, zowel vanuit milieu- als financieel oogpunt. Daarbij is weidegang van minimaal 120 dagen van 6 uur niet meer een onderscheidend punt voor melk in de retail. Het is al lang de nieuwe ondergrens geworden.

Van verdienfactor naar kostenpost
Boeren worden nog wel voor weidegang beloond door de verwerker, maar de supermarkt beloont er feitelijk niet meer voor. Van een verdienfactor is het eerder een kostenpost geworden in de industrie.

Nieuwe, verdergaande en meer onderscheidende eisenpakketten als Beter voor, PlanetProof en de Duitse Haltungsform-eisen bepalen de laatste jaren de standaardniveau's voor melk in de supermarkt, zeker voor vers. Voor deze pakketten worden veehouders ook veel beter beloond. Bovendien, om het dierenwelzijn lijkt weidegang ook steeds minder noodzakelijk.

Emissies beter in de hand
Nieuwe, ruime stallen geven koeien steeds meer rust, ruimte en comfort, ook in hete zomers, en de emissies zijn beter in de hand te houden. Vandaar ook dat weidegang nog wel een onderdeel is in de genoemde bredere topmelkstromen van de zuivel, maar steeds meer ook als optioneel onderdeel, dat ook inwisselbaar kan zijn met andere maatregelen.

Melkrobot
Automatisch melken is nog een factor die weidegang niet bepaald stimuleert. Willen koeien regelmatig gemolken worden, dan dienen ze wel een beetje in de buurt van de stal te blijven. Ieder dier kan bovendien op een moment van eigen keuze naar de melkrobot komen en dan vervolgens ook nog kiezen om liever in de stal te blijven. Dat maakt het lastig om genoeg uren weidegang te scoren voor elk dier.

Bij controles op de weideganguren zijn hier regelmatig discussies over en worden boeren ook beboet, omdat er op het uur U soms toch te weinig koeien in de wei worden gezien. Sensoren kunnen hiervoor uitkomst bieden, maar de regelgeving is soms nog een sta-in-de-weg. Ook voor die boeren die juist meer uren weidegang willen aantonen.

Pilots voor flexibiliteit
Voorzitter Werner Buck van de Stichting Weidegang erkent de problematiek en wijst erop dat er al enige tijd een pilot loopt die boeren en de controleurs op de weidegang meer flexibiliteit geeft. Dit kan met diverse technieken, zoals poortjes bij de ingang van de stal in combinatie met tags die de koeien dragen, controle met behulp van satellieten en dergelijke. Tal van nieuwe mogelijkheden dienen zich aan, maar er is nog geen knoop doorgehakt over de vraag welke controlesystemen werkbaar en betrouwbaar zijn en vervolgens ook worden erkend.

Maatschappelijke waarde
Of een afzonderlijke beloning voor alleen weidegang op een modernere en meer op maat gesneden wijze vervolgens ook nog loont, is een vraag waar de Stichting Weidegang zich niet mee bezighoudt.

Weidegang heeft en houdt een maatschappelijke waarde, ook al heeft de politiek het niet verplicht willen stellen, maar economische en milieutechnische overwegingen zetten weidegang wel steeds meer onder druk.