Bij een level playing field horen slimme wetten

Heel vaak gaat het gesprek over een level playing field als het gaat over hoe de Nederlandse of Europese land en tuinbouw zich verhoudt tot alles buiten onze grenzen. Op het gebied van duurzaamheid, waarbij ik sociale componenten als arbeidsomstandigheden direct maar even meeneem, gelden in Europa vaak andere normen en waarden dan in de rest van de wereld. Persoonlijk ben ik er trots op dat wij als maatschappij ervoor durven te kiezen om op het gebied van duurzaamheid en het sociale terrein voorop te lopen in de wereld.

In mijn beleving moeten we ons vooral niet mee naar beneden laten trekken doordat op andere plekken ineens geld verdienen weer belangrijker is gemaakt dan al het andere. Daarbij onderschatten we ook nog stelselmatig de kracht dan wel macht die we als Europa hebben. We zijn gewoon een hele grote, koopkrachtige economie. Landen en grote bedrijven willen maar wat graag zaken met ons doen. Met 450 miljoen koopkrachtige consumenten zijn we uniek in de wereld. Als wij hogere eisen stellen aan producten die hier verkocht mogen worden zullen landen en bedrijven zich daaraan gaan aanpassen. Van dit gegeven maken we veel te weinig gebruik in onze internationale betrekkingen.

Verplicht rapporteren
De EU is natuurlijk bij uitstek het instrument om binnen Europa te komen tot een gelijker speelveld. Dat is ook een van de grootste succesfactoren van de EU. Maar we doen natuurlijk ook veel handel buiten de EU. Ook daar probeert Brussel te werken aan een gelijker speelveld. Precies waar de hele land en tuinbouw belang bij heeft, inclusief de verwerkende industrie. Dat is natuurlijk veel lastiger, omdat je dan deals moet sluiten met allerlei landen die daar iets voor terug willen hebben. Ik zeg het even in mijn woorden, de EU heeft een mooie omweg gevonden om toch meer druk te zetten op verduurzaming en een level playing field, zonder zich afhankelijk te maken van deals met andere landen. We gaan wetgeving invoeren die het bedrijven verplicht om te rapporteren over de duurzaamheid van de producten die ze verkopen. Die rapportage plicht gaat niet alleen over het eigen handelen. Maar juist ook over wat er al gebeurd is met het product voordat het bij de uiteindelijk verkoper aankomt. Deze wet heet: CSRD

Slim gevonden
Voor de sociale thema's hebben we ook zo'n wet: CSDDD. Met deze wetgeving dwingt de EU om ook van alles wat we importeren op z'n minst duidelijk te maken hoe dit product tot stand gekomen is. Zodat we het kunnen vergelijken met hoe we producten binnen de EU produceren. Dat geeft natuurlijk veel gedoe zo'n rapportage verplichting, maar ik vind het wel slim gevonden. En eerlijk gezegd ben ik er wel blij mee. Het maakt namelijk inzichtelijk hoe duurzaam iets geproduceerd is. Bovendien zet het de eerste en belangrijke stap naar een level playing field, precies datgene waar we al zolang voor strijden vanuit de Nederlandse land en tuinbouw. Als wij namelijk sneller verduurzamen dan de rest van de wereld zetten we ons voor de korte termijn wel eens op een kostprijs achterstand. Als er dan goedkopere (maar minder duurzame) producten de EU binnenkomen, roepen we weer massaal om een Level Playing Field.

Eerste belangrijke stappen
Ik zie de invoering van zowel de CSRD en de CSDDD als eerste en belangrijke stappen om te komen tot dat level playing field als het gaat om duurzaamheid en sociale thema's. Ik ben dan ook vaak verbaasd als we op het ene moment pleiten voor een level playing field en even zo vrolijk vervolgens te hoop lopen tegen wetgeving zoals de CSRD en de CSDDD. Deze wetgeving beoogd nu net om een meer level playing field te creëren. Vanuit het economische perspectief van de land en tuinbouw zou ik dus zeggen dat we blij moeten zijn met deze wetgeving. Het maakt namelijk dat het makkelijker wordt onze inzet op duurzaamheid kunnen vermarkten tegen fatsoenlijke prijzen. 

Als we daarmee ook nog veroorzaken dat andere landen en bedrijven zich een klein beetje gaan voegen naar onze normen en waarden als het gaat om duurzaamheid en arbeidsomstandigheden dan kan ik daar alleen maar blij van worden.

Alex Datema

Alex Datema is directeur Food & Agri bij Rabobank en tevens melkveehouder in Briltil (Groningen). In zijn opinieartikelen schetst hij zijn visie op de agrarische sector en het voedselsysteem.

© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.