Agrifoto

Achtergrond Stikstofstemming

Electorale stikstofnood en ACM strooit roet in eten

3 Maart 2023 - Klaas van der Horst - 4 reacties

Met nog twee weken te gaan tot de Provinciale Statenverkiezingen neemt het politieke rumoer weer toe rond het stikstofdossier. Voor heel wat partijen zijn de problemen door mest, stikstof en dergelijke opeens weer acuter dan een maand geleden. Politiek gezien staat er natuurlijk ook wel iets op het spel, maar dat heeft meer te maken met de betreffende partijen en hun positie in de provinciale politiek en zeteltal in de Eerste Kamer dan met de stikstofkwestie op zich.

Een goed voorbeeld van een politicus die de stikstofnood deze week weer aardig voor het voetlicht wist te brengen, is de Brabantse gedeputeerde Hagar Roijakkers (GroenLinks). Met dikke rapportages van Arcadis en Antea in de hand meldde ze dat de staat van de natuur in vijftien provinciale gebieden zo slecht is dat er voorlopig geen enkele nieuwe vergunning meer kan worden afgegeven voor bedrijven in het Brabantse. Nieuwe aanvragen worden tijdelijk niet meer behandeld.

Bestudering van de rapportages (130 tot 340 pagina's per stuk) maakt niet vlot duidelijk wat er aan de hand is dat de situatie nu zo acuut maakt. Heldere nulmetingen zijn niet te vinden, ook niet met verwijzing naar aanwijzingsbesluiten. De epistels van beide ingenieursbureaus blinken uit in vaagheid over rechtstreekse oorzaak en gevolgkwesties, zijn onduidelijk over de mate van verslechtering of verbetering over concrete periodes, en ten opzichte waarvan verslechtering is. De conclusies lijken uiteindelijk vooral te draaien om de vraag of gevaar van verslechtering van de (feitelijke of gewenste) staat van instandhouding kan worden uitgesloten. Voor Roijakkers zat er toch genoeg in om alarm over te slaan en weer te gaan wijzen naar de landbouw.

Wegrekenen Schiphol-emissie
Nu is volgens de beschikbare data de landbouw nog steeds de grootste emissiebron van stikstof, maar daarbij gaat het ook wel enigszins om de vraag wat je precies meet. Met dat in het achterhoofd is het interessant om nog eens te kijken naar wat actiegroep Schipholwatch hierover aandraagt, met verwijzing naar Europese gegevens. Door het wegrekenen van een groot deel van de emissies van het vliegverkeer blijft heel veel niet-agrarische uitstoot simpelweg buiten beeld. Wat Nederland in de lucht boven de 950 meter wel lukt (als een van de weinigen in de EU), is voor de landbouw evenwel niet weggelegd. Het lot van de derogatie zegt genoeg.

Kort geding Aerius
Hoewel de aandacht deze weken vooral op de provincies is gericht, gebeurde er deze week ook het een en ander in Den Haag. Niet in de politiek, want het is reces, maar in de rechtbank. Stichting Stikstofclaim  en een Twentse varkenshouder hadden een kort geding aangespannen tegen het Aerius-model dat gebruikt moet worden om de stikstofdepositie op natuur te berekenen. Zij voerden aan dat het model te onnauwkeurig is om feitelijk dat te kunnen doen, iets wat RIVM-directeur Charles Wijnker eind vorig jaar ook al zei tijdens een technische briefing in de Tweede Kamer. De Rijksoverheid wil daar nog niet aan, want zoiets zou grote consequenties hebben voor het beleid. De kort-gedingrechter besefte dat ook. Ze gaf aan dat ze waarschijnlijk extra tijd nodig zou hebben voor een uitspraak over de gevraagde opschorting van het gebruik van Aerius. De advocaat van Stikstofclaim legde heel heldere eisen op tafel en voorspelde ook welke argumenten de jurist van LNV zou gebruiken om hen niet ontvankelijk te verklaren, wat ook prompt zo gebeurde. Toen de rechter vroeg om een oplossing te bedenken voor de situatie waarin de meeprocederende varkenshouder terecht was gekomen (buiten zijn eigen schuld, want een PAS-melder), raakte de jurist bovendien verstrikt in zijn eigen redenering. Dit zegt evenwel nog niets over het nog te vellen oordeel van de rechter. Dat laat enkele weken op zich wachten.

Tafelgesprekken verzuurd
Deze week werd ook weer verder gepraat aan de landbouwtafels. De NOS had daarbij ook enige lucht gekregen van hoe de stand van zaken daar is en bevestigde dat het proces niet naar wens van Adema en Van der Wal gaat. De stemming is slecht en het overlegtempo is traag, zo werd gemeld. Daarbij is het ook nog helemaal niet zeker of er wel een akkoord zal komen. Een aantal partijen wil uiteindelijk wel een akkoord in enige vorm, om goede wil te tonen. Andere partijen zijn juist bang om rechtspositie te verliezen bij ondertekening van enig akkoord.

Het kabinet heeft ook weinig waarmee het de boeren blij kan maken. Het was al duidelijk dat minister Van der Wal voor boeren geen 'woest aantrekkelijke' grondprijs kan en mag betalen. Deze week kwam de ACM aan tafel langs om te vertellen dat er ook niet zo veel mogelijkheden zijn om een extra vuist te maken tegenover de retail. De mededingingsregels laten weinig ruimte.

Regionale bedje gespreid
Minder in de publiciteit, maar even echt, zijn de gesprekken op regionaal niveau over de gebiedsprocessen. Daar wordt, in afwachting van een mogelijk landelijk akkoord dat het allemaal moet bekrachtigen, al volop doorgesproken over concrete invulling van beleidsvoornemens op regionaal niveau. Dan gaat het over zaken als: grondbeleid, grondgebondenheid, overgangsgebieden, waterkwaliteit, klimaat en stikstof (ook piekbelasters), beheersafspraken en noem maar op. Hier wordt alvast het bedje gespreid voor de landelijke kaders. In bijvoorbeeld Gelderland zorgt adviesbureau DLV dat er steeds vergaderteksten zijn, waarna partijen er samen met de provincie over kunnen doorpraten.

In Vlaanderen, waar ze de Nederlandse stikstofsystematiek grotendeels hebben overgenomen, gingen boeren deze week ook massaal de straat op tegen hun overheidsbeleid. Anders dan in Nederland, is het protest daar relatief eensgezind. Boeren en agro-bedrijfsleven tekenen gezamenlijk protest aan tegen het beleid. De fase van tafelgesprekken kennen ze daar nog niet. In Wallonië verbazen ze zich over dit soort zaken. Boeren hebben wel te maken met Natura 2000-regels en moeten bijvoorbeeld wel toezien hoe bevers dammen bouwen en daarmee grote stukken weiland laten onderstromen, maar van een zwaar beperkend mest- en stikstofbeleid is voorlopig geen sprake.

Heb je een tip, suggestie of opmerking naar aanleiding van dit artikel? Laat het ons weten

Klaas van der Horst

Klaas van der Horst is een gedreven volger van de zuivelmarkt en alles wat daarmee te maken heeft. Hij zoekt het nieuws en interpreteert de ontwikkelingen.
Regenradar
Powered by Agroweer
Reacties
4 reacties
Abonnee
Insider 4 Maart 2023
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/artikel/10903174/electorale-stikstofnood-en-acm-strooit-roet-in-eten]Electorale stikstofnood en ACM strooit roet in eten[/url]
Gisteren waren we met méér dan 3000 trekkers in BXL.
Bij ons was de politie onze vriend! Ik wist niet dat er zoveel flieken waren.
Ieder kruispunt, rotonde of eender wat, stonden ze er om het ander verkeer enigzins door te laten.
Laat die stomme Vlaamse regering maar vallen.
Op termijn wil het NVA de stikstof van de landbouw gelijk trekken met de industrie.
Ik heb er geen idee van hoe die vuile giftige vliegtuig-tanker-auto stikstof " verbeteren" naar voedings stikstof van onze beminde dieren.

Voorlopig is het shit happens.

De groene eco communisten van Zulma Demir, ja dat is het NVA ook gaan zich verslikken.
Abonnee
gw 4 Maart 2023
de regering roept van alles,dat we een eerlijk prijs moeten krijgen voor ons product zodat we nog perspectief hebben maar zoals je leest kan dat helemaal niet.De grote winkel concerns laten zich echt niet wat opleggen als dat wettelijk niet kan worden vastgelegd.Mensen trap niet in die mooie praatjes van van der wal en adema,
Stem allemaal 15 maart maar niet op de coalitiepartijen
Abonnee
euro 4 Maart 2023
midden in de corona tijd was de lucht zo helder en schoon, vliegtuigen aan de gond auto's thuis voor de deur iedereen zat thuis weg stikstof en ammoniak , maar hoe zat dat dan met de koeien die waren toch niet gestopt met de uitstoot
Abonnee
Tijdbom 9 Maart 2023
Heb zojuist de krant bekeken. 2 pagina s vol over Tjeerd de Groot. Heb ook z n levensloop van de laatste 10/12 jaar gelezen. Wat een duts. Bij z n eigen partij ligt hij ook al uit de gratie.Mocht het bij een ieder in de krant staan,lees het aub.Zou het voor D66 een verkiezingsstunt kunnen zijn? Denk het zomaar. De boeren zijn ineens zo slecht niet meer als je het zo leest,en de geleerden hebben zeer sterke twijfels over deze chaoot.
U kunt niet meer reageren.

Wat zijn de actuele noteringen?

Bekijk en vergelijk zelf prijzen en koersen

Nieuws Mest

FrieslandCampina en Rabo zetten in op mestvergisting

Nieuws Stikstof

Stikstof en fosfaat boven aangescherpt plafond 2025

Achtergrond Stikstofstemming

Aerius, errata en andere onzuivere data

Achtergrond Stikstofstemming

Kabinetskeuring en de persona's van Van der Wal

Bel met onze klantenservice 0320 - 269 528

of mail naar support@boerenbusiness.nl

wil je ons volgen?

Ontvang onze gratis Nieuwsbrief

Elke dag actuele marktinformatie in je inbox

Aanmelden