Droogte remt tarwegroei in Centraal- en Oost-Europa

In West-Europa, met name in Frankrijk en de Benelux, profiteren tarwegewassen van een vroege groeistart en bovengemiddelde biomassaopbouw. Milde temperaturen en voldoende bodemvocht hebben geleid tot een voorsprong in de ontwikkeling. Ook in Spanje en Portugal zijn de vooruitzichten gunstig, mede dankzij goed gevulde waterreserves na een natte winterperiode. In deze regio's lijkt tarwe zich richting een bovengemiddelde oogst te bewegen, blijkt uit de gewasmonitor Mars van onderzoeksinstituut JRC van de Europese Commissie.

In Centraal- en Oost-Europa tekent zich echter een ander beeld af. Sinds het einde van de winter kampt een groot deel van deze regio met een neerslagtekort. Hoewel de bodemvochtreserves voorlopig nog voldoende zijn, begint de droogte zich te vertalen in een tragere ontwikkeling en toenemende zorgen richting de kritieke groeifasen van tarwe, zoals de aarvorming. Vooral in Duitsland, Polen en delen van Oekraïne is de situatie kwetsbaar. Zonder aanvullende regen kan de gewasconditie snel verslechteren.

Daarnaast speelt temperatuur een dubbelrol. Enerzijds hebben bovengemiddelde temperaturen in veel gebieden de groei versneld, anderzijds zorgen koude-invallen in april lokaal voor vertraging en lichte schade. Deze temperatuurschommelingen leiden tot een ongelijkmatige ontwikkeling van tarwe binnen Europa, waarbij sommige percelen voorlopen en andere juist achterblijven.

In Zuid-Europa vormt water op sommige plekken juist een probleem van een andere orde. Overmatige neerslag in delen van Italië en Zuidoost-Europa heeft geleid tot wateroverlast en legering van gewassen, waaronder durumtarwe. Hoewel het groeiseizoen nog ruimte biedt voor herstel, is het opbrengstpotentieel hier plaatselijk al aangetast.

Al met al staat de Europese tarwe er redelijk goed op. In de meeste regio's liggen de opbrengstverwachtingen rond of iets boven het gemiddelde, ondersteund door een goede start van het seizoen. Met name de aanhoudende droogte in delen van Europa kan in de komende weken bepalend worden voor de uiteindelijke opbrengst.

In het Mars-rapport van april wordt de gemiddelde opbrengst van tarwe dit jaar in de EU-27 geraamd op 5,83 ton per hectare. Dat is zo'n 4% minder dan vorig jaar, maar wel 3% meer dan het vijfjarig gemiddelde. Vooral in Roemenië, Finland, Spanje en België zijn er duidelijke verschillen ten opzichte van voorgaande jaren.

In Roemenië lijken de hectareopbrengsten met circa 5 ton per hectare liefst 11% hoger uit te pakken dan het vijfjarig gemiddelde, concludeert JRC op basis van de huidige gewasstand. Dat is echter ook 11% minder dan de opbrengsten die vorig jaar van het land werden gehaald. Een vergelijkbare situatie geldt voor Finland (3,8 ton per hectare) en Spanje (3,56 ton per hectare).

In België staan daarentegen vooralsnog alle seinen op groen voor een betere oogst. JRC schat de opbrengst daar dit jaar op 8,36 ton per hectare. Dat is 5% hoger dan gemiddeld en 13% meer dan vorig jaar.

Voor tarwe in Nederland mikt het onderzoeksinstituut van de Europese Commissie voorlopig op een oogst van 9,25 ton per hectare. Dat is bijna 1 ton minder dan vorig jaar, maar 0,5 ton meer dan het vijfjarig gemiddelde.