Mineralen

De meststoffenmarkt bevindt zich op dit moment in een fase van onzekerheid, waarin vooral nauwelijks richting zichtbaar is. De grootste reden daarvan is het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM), dat per 1 januari 2026 van kracht wordt. Deze nieuwe Europese regeling moet ervoor zorgen dat importeurs van onder meer kunstmest betalen voor de hoeveelheid CO₂ die bij de productie vrijkomt, zodat Europese producenten niet worden benadeeld door goedkopere, maar vervuilender import.

Ondanks een vrij rustige week blijft de situatie op de Nederlandse mestmarkt gespannen, waarbij de DCA mestnotering rond een stabiel hoog niveau blijft hangen. Akkerbouwers met opslagcapaciteit beginnen in toenemende mate weer te informeren naar mest. Wat betreft de handel in Vervangende verwerkingsovereenkomsten (VVO's) wordt de interesse ook steeds groter naarmate we richting het einde van het jaar toe gaan.

Nederlandse melkvee- en varkensbedrijven zien de mestafzetkosten dit najaar weer oplopen. Na een zomerperiode waarin de mestprijzen redelijk stabiel bleven, stijgen voornamelijk de rundveemestprijzen (regionaal) behoorlijk sterk. Waar begin dit jaar de prijzen in Zuid-Nederland nog gelijk lagen aan die in Midden-Nederland, is het verschil inmiddels behoorlijk uiteengelopen. De gemiddelde rundveemestprijzen in Midden-Nederland liggen inmiddels bijna 20% hoger dan in het zuiden. In de laatste weken zijn deze dan ook opgeklommen tot recordhoogte, dat blijkt uit de wekelijkse DCA-ophaalbijdragen.

Na een zeer gunstig jaar om drijfmest uit te rijden oogt de mestmarkt nu wat rustiger. Het mesttransport naar de opslagen loopt inmiddels en de druk in sommige gebieden is wat van de ketel. Dit wil echter niet zeggen dat de mestmarkt een andere richting neemt. Hoe bewegen de DCA-ophaalbijdragen deze week?

Het uitrijseizoen voor 2025 is ten einde. Dit gaf melkveehouders tot afgelopen maandag (15 september) de kans om voor de laatste keer dit jaar mest af te zetten op bouwland. Door de steeds verdere afname van mestplaatsingsruimte in Nederland en al ingevulde volumes kon er echter niet heel veel mest meer weg. Er staat een spannende winter voor de deur met een ruim mestaanbod en dalende melk- en varkensprijzen. Wat zijn de verwachtingen?  

Het uitrijseizoen voor mest loopt ten einde en dat zet de mestmarkt onder druk. Terwijl melkveehouders de afgelopen weken hun laatste kansen grepen, blijkt de ruimte om mest af te zetten inmiddels zeer beperkt. Insiders zien daardoor oplopende spanning in de markt en signaleren dat prijzen niet vanzelf afkoelen. Als abonnee lees je de actuele prijsontwikkelingen, de verwachtingen voor de komende weken en de complete analyse van de mestmarkt.

Het wisselvallige weer is momenteel spelbreker in de graanoogst. Ook de tamelijk grote spreiding dit jaar in oogstmomenten maakt dat vele percelen op dit moment nog niet vrij zijn om te kunnen bemesten. Het aanbod van mest daarentegen begint wel te groeien. Vooral in de provincie Friesland is het aanbod drukkend ruim, wat leidt tot afwijkende prijzen.

Na een lange periode van stabiliteit op de mestmarkt komt er langzaam weer wat beweging in de markt. Nu de graanoogst her en der van start gegaan is, begint de afzet richting akkerbouwers mondjesmaat op gang te komen, wat de handel voorzichtig in beweging zet. Prijsverlagingen zijn hierbij niet aan de orde. De markt neigt eerder omhoog. 

De mestmarkt bevindt zich nog steeds in een stabiele fase. De prijzen zijn de afgelopen periode vrijwel onveranderd gebleven, terwijl de onzekerheid aanhoudt over wat er zal gebeuren zodra het merendeel van de percelen vrijkomt. Tegelijkertijd verschillen handelaren van mening over hoe de markt zich richting die periode zal ontwikkelen.

Brussel verhoogt per 1 juli de importheffingen op kunstmest uit Rusland en Wit-Rusland fors. De heffingen zullen stapsgewijs oplopen tot 100% van de waarde in 2028. Met deze stap wil de Europese Unie haar afhankelijkheid van deze landen verminderen en voorkomen dat via de kunstmestexport de oorlogsinspanningen van Rusland tegen Oekraïne worden gefinancierd.

Na een gunstig voorjaar met dalende prijzen oogt de mestmarkt op dit moment tamelijk stabiel. Hoewel de prijzen de afgelopen weken nauwelijks bewogen, wijzen handelaren op signalen die kunnen duiden op een kentering. De onzekerheid over de afzetmogelijkheden in de zomer blijft groot, mede door de beperkende invloed van NV-gebieden op de plaatsingsruimte. Tegelijkertijd willen akkerbouwers de overgebleven plaatsingsruimte maximaal benutten om het saldo zoveel mogelijk op te krikken. Wat doet dit met de prijsvorming?

Nu het voorjaar – waarin grote hoeveelheden mest zijn uitgereden – ten einde loopt, verschuift de aandacht op de mestmarkt steeds meer richting de zomermaanden. Daarin zijn de afzetmogelijkheden beperkter en wordt opslag weer een belangrijker thema.

Het kabinetsbesluit van afgelopen vrijdag over stikstof en de daarop volgende mededelingen over de veehouderij, hebben de fosfaatmarkt alvast een beetje op scherp gesteld. Aanleiding daarvoor zijn onder meer uitspraken van minister Wiersma. Zij lijkt te suggereren dat fosfaatrechten weer een belangrijker rol gaan spelen voor de positie van melkveebedrijven.

De Europese kunstmestmarkt laat vanaf april een rustige fase zien, met name in het stikstofsegment. De vraag vanuit de akkerbouw en melkveehouderij is momenteel laag, omdat de eerste bemestingsmomenten voor veel gewassen inmiddels zijn gepasseerd. Grasland wacht nog op een groeispurt voor de eerste snede en op bouwland liggen de eerste stikstofgiften inmiddels over de gewassen. Wat zijn de verwachtingen voor de prijzen?

Nu het grootste deel van de voorjaarsaanwending is gerealiseerd, stabiliseert de mestmarkt. Temeer daar er wat regen in aantocht is. Het lijkt erop dat dat het dieptepunt van de mestmarkt binnenkort is bereikt. De grootste druk is eraf, al blijft het verschil per regio goed merkbaar. Vooral in Noord-Nederland is het aanbod nog erg ruim. Dit uit zich ook in de DCA-ophaalbijdrage voor de regio Leeuwarden die maar nauwelijks daalt, in tegenstelling tot andere overschotsgebieden.