Shutterstock

Opinie Jaap Uenk

Hoe goed kan Natura 2000 gebied tegen ammoniak?

4 Augustus 2022 - 4 reacties

Misschien verdraagt kwetsbare natuur ammoniak wel beter dan gedacht. En is zo'n strenge stikstofnorm dan wel nodig? Het voorstelde Kabinetsbeleid om uit de stikstofcrisis te komen, vraagt zware offers van de veehouderij, aanverwante sectoren en van de leefbaarheid op het platteland. Zulke zware offers brengen, vereist op z'n minst dat de ammoniakreductie de stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden ook zichtbaar en aantoonbaar helpt. Ik heb daar mijn twijfels over.

In 1968 verscheen het spraakmakende Plan Mansholt voor een nieuw Europees landbouwbeleid. Agrarische bedrijven moesten veel groter worden en zich specialiseren. Voor de helft van de agrarische bedrijven in Europa was geen toekomst. De andere helft moest op efficiënte bedrijven een fatsoenlijk inkomen kunnen verdienen. In ons land stuwde het sterke overheidsdrieluik in de landbouw van Onderzoek, Voorlichting en Onderwijs de landbouwproductie omhoog. Met gunstige fiscale regelingen (WIR) steeg bijvoorbeeld het aantal ligboxenstallen tussen 1970 en 1981 van ongeveer 800 naar bijna 20.000. Het traditionele gemengde (kringloop-)bedrijf op zandgrond verdween. Ook bij ons thuis gingen de varkens en kippen weg en verdubbelde het aantal melkkoeien.

Ammoniakemissie eenderde van 1990
De veehouderij groeide tussen 1970 en 1985 onbelemmerd. De landelijke mestproductie steeg naar recordhoogte met 95 miljoen ton in 1986 (CBS). Stalmest en gier werden drijfmest. Deze mest werd jaarrond vaak en veel uitgereden. De berekende ammoniakproductie steeg naar 331 miljoen kilo in 1990 (CBS). De mestwetgeving en de superheffing maakten in het midden van de jaren tachtig een einde aan deze stormachtige ontwikkeling. Vijfendertig jaar later is de mestproductie (2021) in ons land een kwart lager. De ammoniakemissie is nu (2018) nog maar een derde van de emissie uit 1990. En het aantal bedrijven met rundvee, varkens en kippen is vanaf 1986 met 75% gedaald naar 28.500 in 2021.

De Natura 2000 gebieden zijn dus al jarenlang blootgesteld aan veel ammoniak uit de veehouderij, vooral tussen 1970 en 1990. De te reduceren hoeveelheid van 39 miljoen kilo ammoniak in de stikstofplannen is 12% van de uitgestoten hoeveelheid in 1990. Deze hoeveelheid moet de voor stikstof kwetsbare Natura 2000 gebieden gaan redden.

Focus oplossingen op mest
Ammoniak is voor 87% gerelateerd aan dierlijke mest (passage uit het Adviesrapport: "Niet alles kan overal"). Focus de oplossingen op mest. Behalve ammoniak, pak je dan ook de emissiereductie van broeikasgassen (klimaatopgave) mee. Ook de productie van biogas uit mest is mogelijk. Met aanpassingen in de bedrijfsopzet en -voering, in combinatie met innovaties, kan er voor de korte termijn een emissiearmere bedrijfsvoering worden bereikt. Ook verbetering van de biodiversiteit, met in de praktijk al veel initiatieven, kan hier in worden meegenomen. De regering moet deze oplossingsrichting dan wel willen, volmondig erkennen en ondersteunen. Marktontwikkelingen gaan sturing (blijven) geven aan de omvang van de veestapel en het aantal bedrijven.

Ik ben benieuwd of we in de toekomst gaan zien of minder ammoniakuitstoot geholpen heeft bij het herstel van de kwetsbare Natura 2000 gebieden.

boerenbusiness.nl

Jaap Uenk

Jaap Uenk is eigenaar van adviesbureau Mestem en heeft meer dan 40 jaar ervaring in diverse functies in de Nederlandse mestsector.
Reacties
4 reacties
Abonnee
H. Laros 4 Augustus 2022
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/column/10899922/hoe-goed-kan-natura-2000-gebied-tegen-ammoniak]Hoe goed kan Natura 2000 gebied tegen ammoniak?[/url]
In aanvulling op mijn reactie bij het artikel over Harbers bijdrage past hier ook bij dit artikel over de zgn vermesting van Nederland. Royal Has Koning heeft een ex ante wateranalyse geleverd om de 2de Kamer te informeren . Zoek het op en lees blz 15 tem 19 en u kunt constateren dat hier ook partijdig op analyse gerageerd wordt De tabel met totaal nutriënten en wateren blijkt dat 70 % van N uit het buitenland komt en minder dan 15% uit landbouw . Misschien verklaart dit wel de ontbrekende foutbron in de N emissies van RIVM iplv zeewater NH3 en RWZ installatie emissies Kijk daarvoor het mooie blauwe plaatje met hoge gehaltes in de Randstad ,het riool van west Nederland op het oppervlakte water ( inclusief de corona indicaties )
Abonnee
Jaap 4 Augustus 2022
Niks op aan te merken. Helemaal mee eens.
Abonnee
H. Laros 4 Augustus 2022
In aanvulling op mijn reactie bij het artikel over Harbers bijdrage past hier ook bij dit artikel over de zgn vermesting van Nederland. Royal Has Koning heeft een ex ante wateranalyse geleverd om de 2de Kamer te informeren . Zoek het op en lees blz 15 tem 19 en u kunt constateren dat hier ook partijdig op analyse gerageerd wordt De tabel met totaal nutriënten en wateren blijkt dat 70 % van N uit het buitenland komt en minder dan 15% uit landbouw . Misschien verklaart dit wel de ontbrekende foutbron in de N emissies van RIVM iplv zeewater NH3 en RWZ installatie emissies Kijk daarvoor het mooie blauwe plaatje met hoge gehaltes in de Randstad ,het riool van west Nederland op het oppervlakte water ( inclusief de corona indicaties )
Theo 8 Augustus 2022
De uitgemergelde heidevelden hebben wellicht wat last van stikstof. Maar 1000 jaar geleden waren dit veelal bossen die prima overweg kunnen met stikstof. De overheid heeft als taak gekregen om de natuur te herstellen. Dit horen dan dus geen stikstofarme uitgemergelde heidevelden te zijn, maar de 1000 jaar geleden aanwezige beuken en eikenbossen. Hiermee is het stikstof probleem dan ook meteen opgelost.
Reageer op deze opinie

Om te reageren op deze opinie moet u ingelogd zijn.

Boerenbusiness Award

Win jij dit jaar de Agribusiness Award?

Maak kans op een mediapakket en een vervolgtraject van ABN AMRO

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief

Interview Gerbrand van 't Klooster

'Komt niet goed als we met z'n allen naar rechter gaan'

Nieuws Stikstof

Agractie wil net als FDF alleen toegelaten acties

Opinie Bart Kemp

Focus op het fundament van het stikstofbeleid

Nieuws Rabobank

Rabobank: melkveehouderij is kwetsbare sector

Blijf op de hoogte

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief