Nieuws Voedselprijzen
FAO waarschuwt voor stijging voedselprijzen
De wereldwijde grondstofprijzen voor voedingsmiddelen zijn in juli verder opgelopen en deze stijging kan de komende maanden doorzetten. Vooral granen, plantaardige oliën en suiker werden duurder. Volgens wereldvoedselorganisatie FAO komen daar steeds hogere kosten voor energie, kunstmest en transport bovenop. Veel van deze kosten zijn nog niet volledig verwerkt in de voedselprijzen. Richting het einde van dit jaar kan de consument daar steeds meer van gaan merken.
De FAO Food Price Index kwam in juli uit op 131,1 punten. Dat was 0,6% hoger dan in juni en 1,0% hoger dan een jaar geleden. Hoewel de index nog altijd ruim onder de recordstand van maart 2022 ligt, werd afgelopen maand opnieuw een stap omhoog gezet.
Vooral bij granen was de stijging duidelijk. De FAO Cereal Price Index liep in juli met 3,4% op ten opzichte van juni en lag daarmee 6,9% hoger dan een jaar geleden. De internationale tarweprijzen stegen in één maand zelfs met 5,8%. Zorgen over verstoringen van de export vanuit het Zwarte Zeegebied, schade aan exportinfrastructuur en hitte in belangrijke productieregio's gaven de markt steun. Ook maïs werd duurder door heet en droog weer in delen van de Amerikaanse Corn Belt.
Plantaardige oliën en suiker deden eveneens een duit in het zakje. De FAO-index voor plantaardige olie steeg in juli met 2,0% en bereikte het hoogste niveau sinds juni 2022. De suikerprijsindex maakte met een stijging van 5,6% een nog grotere sprong.
Huidige prijzen vertellen nog niet het hele verhaal
De stijging van afgelopen maand kan een voorbode zijn van meer. FAO-hoofdeconoom Máximo Torero verwacht dat grondstoffenprijzen vanaf nu sterker gaan oplopen. Volgens hem is de relatief rustige periode voor voedselprijzen waarschijnlijk tijdelijk. De combinatie van geopolitieke spanningen, hoge olieprijzen, tekorten aan kunstmest en diesel en extreem weer jaagt de kosten van de voedselproductie verder omhoog.
Opvallend is dat de huidige prijzen van onder meer tarwe, maïs en rijst volgens Torero nog grotendeels het resultaat zijn van relatief gunstige oogsten uit vorig seizoen. Problemen die in het nieuwe seizoen ontstaan, zijn daarmee nog niet volledig in de huidige marktprijzen verwerkt. Dat vergroot het risico dat de prijsstijging de komende maanden verder doorzet.
De sterk gestegen productiekosten zijn daarbij een belangrijke factor. Olie is nodig voor onder meer het beregenen van gewassen, verwerking, verpakking en transport van landbouwproducten, terwijl aardgas een cruciale grondstof is voor de productie van kunstmest. Verstoringen in de energievoorziening werken daardoor via verschillende kanalen door in de kostprijs van voedsel.
Hoge kosten beïnvloeden teeltkeuzes
De financiële druk op boeren heeft ondertussen gevolgen voor hun beslissingen. Volgens de American Farm Bureau Federation zouden Amerikaanse telers van de negen belangrijkste landbouwgewassen in 2027 zonder overheidssteun gezamenlijk circa $32 miljard verlies kunnen lijden. Voor alle onderzochte gewassen wordt per hectare een resultaat onder het break-evenpunt verwacht.
Hoge inputkosten beïnvloeden nu al de gewaskeuze. Het areaal tarwe en maïs is volgens de aangeleverde berichtgeving in de eerste maanden van het conflict rond Iran teruggelopen. Sommige Amerikaanse boeren schakelden over naar soja, omdat dit gewas minder kunstmest nodig heeft. Als boeren wereldwijd vanwege hoge kosten minder produceren of voor minder input-intensieve gewassen kiezen, kan dat het beschikbare aanbod later verder onder druk zetten.
El Niño vormt extra risico
Naast geopolitiek en hoge productiekosten blijft het weer een belangrijke onzekerheid. De verwachting is dat El Niño dit jaar sterk kan uitpakken en grote veranderingen in neerslagpatronen kan veroorzaken. In India is de moesson al vertraagd en wordt minder regen verwacht, wat een risico vormt voor de rijstoogst en daarmee ook voor de internationale rijstprijzen.
De combinatie van hogere kosten en mogelijke tegenvallende oogsten komt bovendien met vertraging bij de consument terecht. Volgens Torero duurt het doorgaans drie tot zes maanden voordat veranderingen in grondstoffenprijzen volledig doorwerken in de uiteindelijke voedselprijzen. Hij verwacht daarom dat voedingsmiddelen richting het einde van 2026 duurder worden en dat de stijging in 2027 verder kan doorzetten.
John Ramaker
© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.
