Nieuws Economie
Vertrouwen daalt, maar veehouder ziet lichtpuntjes
Het vertrouwen onder Nederlandse boeren en tuinders is in het eerste kwartaal van 2026 voor het vierde kwartaal op rij gedaald. Vooral glastuinbouwers, vollegrondstuinders en akkerbouwers zijn pessimistisch over hun bedrijfssituatie, terwijl melkveehouders en varkenshouders weer vertrouwen terugkrijgen. Dat blijkt uit de nieuwste Agro Vertrouwensindex van Wageningen Social & Economic Research.
De Agro Vertrouwensindex daalde met 0,7 punt naar 4,5 punten. Daarmee ligt het vertrouwen niet alleen onder het niveau van een kwartaal eerder, maar ook ruim onder het langjarig gemiddelde van 10,5 punten. Het onderzoek laat zien dat de verschillen tussen sectoren groot blijven. Waar akkerbouwers en glastuinders negatief blijven over hun bedrijfsvoering, is het sentiment in de melkvee- en varkenshouderij juist verbeterd.
Akkerbouw blijft zorgenkind
Voor akkerbouwers verbeterde de vertrouwensindex weliswaar licht, maar de sector blijft met een score van -4 punten een van de meest pessimistische binnen de land- en tuinbouw. Vooral de huidige economische situatie wordt negatief beoordeeld. De stemmingsindex daalde naar 6 punten, ver onder het langjarige gemiddelde van ruim 21 punten.
Volgens Wageningen spelen lage prijzen voor aardappelen, suikerbieten en andere gewassen een belangrijke rol. Daarbovenop kwamen hogere kosten voor diesel en kunstmest als gevolg van spanningen rond Iran. Ook het wegvallen van inkomsten uit afgekeurde eco-regelingen drukte op de bedrijfsresultaten.
Voor de middellange termijn zijn akkerbouwers eveneens weinig optimistisch. De verwachting voor de komende twee tot drie jaar blijft met -12 punten duidelijk negatief. Overaanbod op de aardappel- en suikermarkt, strengere eisen rond waterkwaliteit en een afnemende beschikbaarheid van gewasbeschermingsmiddelen zorgen voor onzekerheid over de toekomstige verdiencapaciteit.
Melkveehouders krabbelen op
In de melkveehouderij is het beeld positiever. De Agro Vertrouwensindex steeg met ruim 8 punten naar iets meer dan 7 punten. Daarmee blijft het vertrouwen onder het langjarig gemiddelde, maar het negatieve sentiment van eind 2025 is grotendeels verdwenen.
De huidige stemming op melkveebedrijven staat onder druk door relatief lage melkprijzen en fors oplopende mestafzetkosten. Wageningen wijst erop dat de kosten voor mestafzet op een gemiddeld melkveebedrijf zijn opgelopen van minder dan €5.000 in 2020 naar circa €25.000 in 2025. Voor 2026 wordt nog een extra stijging van €5.000 tot €10.000 verwacht.
Toch kijken melkveehouders positiever naar de toekomst. De verwachtingen voor de middellange termijn verbeterden met bijna 15 punten. Een licht herstel van de melkprijs en een sterke vraag naar producten zoals magere melkpoeder en whey-eiwitpoeder zorgen voor meer optimisme over de opbrengsten in de komende jaren.
Sterke opleving bij varkenshouders
De grootste verbetering is zichtbaar in de varkenshouderij. De Agro Vertrouwensindex steeg met ruim 18 punten en kwam uit op 14 punten. Daarmee ligt het vertrouwen weer boven het nulpunt en het langjarig gemiddelde voor de sector.
Zowel de beoordeling van de huidige situatie als de verwachtingen voor de komende jaren verbeterden aanzienlijk. Vooral de verwachting van hogere opbrengstprijzen speelt hierbij een belangrijke rol. Hoewel ondernemers nog steeds rekenen op stijgende kosten, verwachten zij dat omzet en winst de komende twaalf maanden verbeteren.
Gemengd beeld in de rest van de sector
Waar melkvee en varkenshouderij optimistischer werden, verslechterde het sentiment in diverse andere sectoren. Glastuinders zagen hun vertrouwensindex met 12 punten dalen en kwamen onder nul uit. Ook opengrondstuinders verloren terrein.
De pluimveehouderij blijft ondanks een kleine terugval een van de meest positieve sectoren. De stemmingsindex bereikte daar zelfs een recordniveau van 67,5 punten, hoewel ondernemers tegelijk verwachten dat de huidige gunstige marktomstandigheden op termijn afzwakken.
Ondanks een lichte verbetering van de verwachtingen voor de middellange termijn blijven boeren en tuinders als geheel voorzichtig. De sector verwacht weliswaar iets betere opbrengstprijzen, maar rekent tegelijk op verdere kostenstijgingen. Daardoor blijft de winstverwachting voor de komende twaalf maanden negatief.
John Ramaker
© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.
