Eigen foto

Interview Geesje Rotgers

'LNV moet meer rekenmodellen gebruiken'

15 Oktober 2020

Door de berekeningen van verschillende weermodellen te stapelen en te middelen, ontstaat de meest waarschijnlijke lijn van de weersverwachting. Zo moet het ook met de berekening van de stikstofuitstoot en depositie. Dat zegt Geesje Rotgers van Stichting AgriFacts (STAF).

Op zichzelf staande rekenmodellen hebben teveel onzekerheden en onnauwkeurigheden. Rotgers concludeert dat het ministerie van Landbouw blijft vasthouden aan de Aerius Calculator en niet wil rekenen met andere beschikbare Europese wetenschappelijke modellen.

Kritische commissie Hordijk
Volgens de commissie Hordijk is de onzekerheid van de Aerius Calculator op lokaal niveau te groot voor vergunningverlening. De commissie werd door minister Schouten ingesteld, nadat de Tweede Kamer middels moties op initiatief van CDA en VVD aandrong op onderzoek naar de deugdelijkheid van de RIVM-berekeningen over de stikstofuitstoot- en neerslag. Dat leidde in juni 2020 tot het eindrapport van het adviescollege 'Meten en berekenen van stikstof'

Stichting AgriFacts rekende de cijfers door met Europese modellen als Lotos-Euros en Emep, waar het Nederlandse gerenommeerde adviesbureau TNO ook gebruik van maakt. Zij concluderen dat er afwijkingen van 50% voorkomen in de hoeveelheid ammoniak die neerslaat per hectare per jaar, vergeleken met de uitkomsten van Aerius Calculator.

Rotgers: "Wanneer LNV enkel de Europese modellen Lotos-Euros en Emep zou gebruiken, dan is de doelstelling voor 2030 voor de landbouw al behaald. Zo groot zijn de verschillen tussen de rekenmodellen. We krijgen geen antwoord van het ministerie op de vraag waarom ze niet met meerdere modellen de gevolgen van het beleid doorrekenen terwijl de commissie Hordijk dat wel heeft aangeraden."

In de Kamerbrief die minister Schouten deze week wijdde aan de bevindingen van de commissie Hordijk, benadrukt ze de algemene conclusie van het adviescollege dat de meet- en rekenmethodes die het ministerie van LNV hanteert in de basis voldoende zijn.

Overgenomen aanbevelingen
Wel neemt de overheid een aantal aanbevelingen over. Bijvoorbeeld het uitbreiden van het aantal meetnetten. Rotgers: "Als het om metingen van depositie gaat, dan is dat een goede zaak. De Universiteit van Amsterdam is dit voorjaar ook een onderzoek gestart waarmee met verschillende technieken metingen naar ammoniak en NOx worden gedaan door heel Nederland."

De commissie Hordijk is kritisch op het gebruik van Aerius Calculator als onderdeel van de vergunningverlening, erkent ook de minister. Daarom wordt er voortdurend gewerkt aan de ontwikkeling van het model (vanmiddag, donderdag 15 oktober volgt een nieuwe release met geactualiseerde gegevens-red). Tegelijkertijd constateert ze dat er momenteel 'nergens in de wereld een betere methode beschikbaar is voor het verstrekken van vergunningen.'

In de Kamerbrief meldt de minister ook de mogelijkheid om het gebruik van satellietbeelden te overwegen, zoals de commissie Hordijk aanbeveelt. Ook de Europese Unie is hier mee bezig, vertelt Rotgers. 

Verder meldt de minister opdracht te geven voor onderzoek naar het verruimen van de ondergrens, waarbij projecten met minder dan 0,005 mol depositie per hectare per jaar geen natuurvergunning nodig hebben. Maar dat weerhoudt de minister er niet van om de fel bekritiseerde ondergrens vooralsnog te blijven hanteren bij vergunningverlening, wat vanaf vandaag door de update van de Aerius Calculator in een stroomversnelling kan komen.

Veel vragen over Nox versus ammoniak
Ook het discutabele onderscheid tussen berekeningen van Nox-uitstoot en neerslag door verkeer en industrie en de uitstoot van ammoniak door de veehouderij, is voor de minister geen reden om het beleid te wijzigen. Wederom kondigt ze onderzoek aan, maar op korte termijn zou aanpassing de vergunningverlening vertragen. Rotgers: "Hierover krijgt Stichting AgriFacts ook veel vragen." De commissie Hordijk concludeerde over dit onderscheid dat er wel degelijk verbeteringen op korte termijn mogelijk zijn die de onbalans in berekeningsmethode tussen Nox en ammoniak wegnemen.

Regenradar
Powered by Agroweer

Podcast Stikstofdialogen

Rotgers: 'Geen aannames in stikstof doen, maar meten'

Opinie Geesje Rotgers

Hoe overheid stikstofkritiek poogde te verstikken

Nieuws Stikstof

Agractie verwacht omslag meer coalitieleiders

Achtergrond Stikstof Stemming

Stikstofknieval zet de verhoudingen op scherp

Blijf op de hoogte

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief