Stop met wijzen, boeren zijn sleutel in energietransitie

Ik zie een hardnekkig beeld in de politiek en bij een groot deel van de publieke opinie, de agrarische sector als probleem. Te veel stikstof, te veel uitstoot, te veel ruimtegebruik. Maar terwijl het debat blijft hangen in wat er misgaat, gebeurt er op het platteland iets anders. Daar werken boeren al volop aan de energietransitie. Alleen wordt er door de beleidsmakers en de burgers nauwelijks naar gekeken.

Als je door het Nederlandse landschap rijd, ziet je het meteen. Zonnepanelen op staldaken, windmolens langs akkers, en steeds vaker installaties die mest omzetten in biogas. Dat zijn geen toekomstplannen, maar bestaande initiatieven. De boer is al bezig.

En dat is niet zo vreemd. Boeren zijn ondernemers. Ze denken in kansen, niet alleen in beperkingen. Juist zij beschikken over de ruimte, de middelen en de praktische kennis om energieopwekking te combineren met voedselproductie. In een land waar elke vierkante meter telt is dat pure noodzaak.

Toch wringt het. Want terwijl boeren willen investeren in duurzame energie, lopen ze tegen muren aan. Het elektriciteitsnet zit vol. Vergunningen duren eindeloos. Subsidies veranderen sneller dan het weer. De boodschap vanuit de overheid is tegenstrijdig. Verduurzaam, maar vooral niet te snel en niet te veel.

Dat is een gemiste kans. De energietransitie vraagt om oplossingen die dicht bij de plek staan waar energie wordt opgewekt en gebruikt. Voor mij ligt de kracht van de agrarische sector precies daar. Boeren kunnen energie produceren, opslaan, hergebruiken en in hun bedrijfsvoering gebruiken.

Dit gaat ook over een grotere vraag: hoe zien we de rol van de boer in Nederland? Voor mij is het duidelijk: als we de boer nog steeds zien als een probleem, dan blijven oplossingen uit. Maar als we de boer zien als een partner in de verandering, dan verandert ons beeld.

De energietransitie is geen stedelijk project. Ze speelt zich zeker ook af op het platteland, tussen de stallen, de akkers en de weilanden. Misschien wordt het tijd dat er niet langer alleen naar de boeren gewezen wordt, maar ook erkend wordt wat er allemaal al gebeurt.

Want de ironie is duidelijk. Terwijl Nederland zoekt naar oplossingen, staan ze al op het erf.

Deze opinie is onderdeel van de Themaspecial Energie van Boerenbusiness.

Kasper Walet

Kasper Walet is voormalig directielid van de agrarische termijnmarkt. Inmiddels is hij onder de naam Maycroft  al jaren werkzaam als onafhankelijk adviseur over energie en klimaat aan overheden en bedrijven van over de gehele wereld.

© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.