Achtergrond Stikstofstemming
Plaatjes bij het beleid van Jetten en Van Essen
Deze week waren ze druk bezig met de plaatjes bij het verhaal dat ze eind deze maand naar de Tweede Kamer willen sturen. Premier Rob Jetten en minister Jaimi van Essen van LVVN waren op werkbezoek op de Veluwe, een 'hotspot' voor het stikstofbeleid. Eerst bij een mooi bedrijf met brandrode runderen in Uddel, daarna in de natuur bij Radio Kootwijk.
Ze gaven de NOS en andere audiovisuele media daar volop gelegenheid om mooie plaatjes te schieten, waarmee ze straks het kabinetsverhaal de wereld in kunnen schieten: de noodzaak van beschermingszones voor de natuur, en toch het oog voor het behoud van bijzondere bedrijven.
Nieuw beleid moet worden omlijst door een pakkend verhaal met mooie plaatjes. Natuurlijk gaan ze dan niet praten met boze boeren of hebben ze het dan over ingewikkelde details. Het nieuwe beleid moet vooral goed worden verkocht aan een breed publiek. Voor de kleinere club meer inhoudelijk geïnteresseerden lijkt het nieuwe beleid vooral te gaan over zoneringen en ook fosfaatreductie. Daar gaat het nieuws de laatste weken vooral over.
De basale randvoorwaarden
Minstens zo interessant is wat het kabinet straks wil gaan doen met een paar basale punten van het stikstofbeleid voor de landbouw. Hoe staat het bijvoorbeeld met de rekenkundige ondergrens? Sinds het aantreden van het kabinet-Jetten is er weinig meer over gehoord. Moet een beslissing hierover nog een tijdje als een zwaard van Damocles boven de sector blijven hangen? En wat gebeurt er met de PAS-melders? Wordt het kabinet daar eindelijk serieus over, of blijft het bij het voorstel dat er nu ligt en eigenlijk alleen oplossingen heeft voor de bedrijven op weg naar de uitgang?
Gelders tegengas
Volgens sommige berichten in Haagse media is daar binnen de coalitie toch enige discussie over. Voor wat het waard is, het CDA zou nu echt boter bij de vis willen en ook beleid willen waar de blijvers onder de PAS-melders iets mee kunnen. En in de discussie met GS van de provincie Gelderland zou de verantwoordelijke gedeputeerde Ans Mol zelfs hebben gedreigd met het stoppen van de medewerking. In Gelderland liggen met name de bufferzones erg gevoelig.
LTO 'geen partij'
Mol is in ieder geval duidelijker over wat ze wel en niet wil dan LTO Nederland. Die hoor je in het openbaar amper, terwijl voorzitter Ger Koopmans in een recente ledenbrief schrijft dat LTO eigenlijk geen partij is bij de vorming van het kabinetsbeleid. Strikt genomen mag dat zo zijn, maar qua strijdbaarheid mag hij dan nog wel wat leren van de milieugroepen en natuurorganisaties die ook een mening hebben. Zelfs de gewone vakbonden tonen zich op veel punten assertiever. De boerenvakbond LTO lijkt vast te zitten in de houding van constructief meedenken en beleid uitleggen.
ZLTO haakt aan
In Brabant lijkt de ZLTO toch iets minder meegaand. Die heeft zelfs een kort geding aangespannen tegen het Brabantse stallenbeleid. Nadere bestudering leert dat de bezwaren van de ZLTO vooral geen tegen de deadline van het beleid. Het gaat haar te snel. Bovendien lijkt het kort geding mede bedoeld om niet achter te blijven bij Agractie, de DDB, de NMV, de NPV en de Stichting Stikstofclaim, die al eerder waren met een kort geding en ook inhoudelijk duidelijker bezwaar maakten.
Aan de slag, of toch niet?
Het moet evenwel gezegd: er wordt niet alleen gewerkt aan beperkend beleid. Er worden eveneens nieuwe mogelijkheden geopend, met name voor mestverwerking. Minister Van Essen maakte deze week bekend dat boeren vanaf nu met Renure aan de slag kunnen. Helaas lijkt hij de huid wel te verkopen voordat de beer is geschoten, want pas later dit jaar worden subsidiebedragen bekend gemaakt.
Dat is natuurlijk erg jammer, zeker voor gewone boeren. Renure is namelijk geen goedkope oplossing en als je dan snel aan de slag wil, moet er ook snel duidelijkheid zijn over de beschikbare subsidies. Dat helpt overige financiers ook. Wie nu aan de slag gaat, loopt het risico om niet te voldoen aan subsidievoorwaarden en heeft grote kans dat medefinanciers ook nog aarzelen. Jammer dat de wens om goed nieuws te brengen het hier dus won van het belang om gedegen oplossingen aan te dragen. Het risico op tegenvallers in de praktijk is nu des te groter.
Klaas van der Horst
© DCA Market Intelligence. Op deze marktinformatie berust auteursrecht. Het is niet toegestaan de inhoud te vermenigvuldigen, distribueren, verspreiden of tegen vergoeding beschikbaar te stellen aan derden, in welke vorm dan ook, zonder de uitdrukkelijke, schriftelijke, toestemming van DCA Market Intelligence.
