Dossier | Dossier Stikstofcrisis

Als er één ding duidelijk wordt uit alle overheidsinformatie die in de voorbije week naar buiten is gekomen over stikstof, is het wel dat het beleid hiervoor vooral een kwestie is van kiezen, en dat die keuze niet alleen op puur feitelijke gronden wordt gemaakt. Ook emoties spelen een grote rol. Veel ambtenaren zijn geen fan van de veehouderij en ventileren dat blijkens de stukken die zijn opgevraagd met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) regelmatig tegenover elkaar.

Een te zware focus op milieubeleid om lage kritische depositiewaarden (KDW's - berekend met via het programma Aerius) te bereiken, vraagt volgens het RIVM een overmaat aan nationaal beleid. Het kabinet wil juist zwaar inzetten op lagere depositie en ruimtelijke maatregelen in het landelijk gebied.

Hoge beleidsambtenaren van diverse departementen hebben ongewenste en waarschuwende informatie over de stikstofproblematiek weggehaald uit een belangrijke stikstofstudie van de overheid. Hierdoor blijven wetenschappelijke kritiek op opkoop en het Aerius-rekenmodel buiten beeld. Dit blijkt uit een grote hoeveelheid informatie die naar buiten is gekomen via een WOB-verzoek van Greenpeace.

De provincie Overijssel vindt, met de andere provincies in BIJ12, dat de huidige stikstof- en natuurmaatregelen tekort schieten om de overheidsplannen met het landelijk gebied door te voeren. Ze wil daarom meer, maar stelt ook vast dat het met regionale (emissie-)maatregelen niet mogelijk is om 50% minder depositie op gevoelige natuur te behalen.

Iemand die niet houdt van 'pappen en nathouden' en knopen durft door te hakken. Een belronde langs Gelderse Statenleden leert dat we met Christianne van der Wal, nu nog gedeputeerde van Gelderland, een minister van Stikstof en Natuur krijgen die (naast prettig in de omgang) een aanpakker is. Eigenschappen die ze als stikstofminister goed kan gebruiken.

Hermen Vreugdenhil heeft zich het afgelopen jaar als fractievoorzitter van de ChristenUnie in de Provinciale Staten van Noord-Brabant opgeworpen tot een kritische volger van het Nederlandse stikstofbeleid.

De depositiegrens van 25 kilometer, die het kabinet wel aanhouden voor emissies vanuit stallen en van het wegverkeer, berust op een keuze van een ambtelijke werkgroep, maar is niet per se de beste of wetenschappelijk gezien optimale optie.

Het boven water halen van zogeheten eerlijke data is voor onderzoeksjournalist Geesje Rotgers het taaie werk in het stikstofdossier. De Nederlandse overheid kan met haar rekenmodellen zelf wel uit de voeten, maar voor de landbouw pakken deze funest uit.