5 vragen aan Gerard Stam

'Melkveehouderij heeft tweestromenbeleid nodig'

26 Juli 2017 - 9 reacties

Verschillende melkveehouders kennen verschillende bedrijfssituaties. In deze zomerserie vertellen een aantal van hen hoe zij kijken naar de uitwerking van de huidige wet- en regelgeving, en hoe ze daar de komende jaren binnen hun bedrijfsvoering mee denken om te gaan. Ditmaal is het woord aan grondgebonden melkveehouder Gerard Stam (50) uit Ouderkerk aan de Amstel.

Hoe heeft uw bedrijf zich de afgelopen jaren ontwikkeld?
"Ik heb nu 35,5 hectare in gebruik en melk circa 50 koeien. Daarbij houd ik 20 stuks jongvee. Dit is iets meer dan een paar jaar geleden. We hebben toen een nieuwe stal gerealiseerd voor 70 melkkoeien, met de bedoeling die geleidelijk vol te zetten door groei uit eigen aanwas. De kosten voor het melkquotum daalden echter niet (zoals wel werd verwacht) en deze groei werd daarop uitgesteld tot na de afschaffing van het quotum. Tot die tijd werkte ik parttime buitenshuis en hielp mijn vader nog mee. Dat is nu niet meer zo en sinds 2 jaar ben ik volledig werkzaam op de boerderij."

Dat langzame groeien breekt ons nu op

"Mede op basis van de LTO-visie uit 2013, waarin grondgebondenheid werd gepropageerd, hebben we na afschaffing van de quotering extra in grond geïnvesteerd en de veestapel langzaam laten groeien uit eigen aanwas. Kort voor de beruchte peildatum is nog eens 4,5 hectare grond aangekocht, zodat het bedrijf mooi in balans was met stalruimte en grond. We dachten zo de eerste jaren vooruit te kunnen. Dat langzame groeien breekt ons nu op. Door het fosfaatrechtenstelsel heb ik slechts rechten voor 48,5 GVE toebedeeld gekregen, op basis van het aantal aanwezige dieren op 2 juli 2015."

Welke problemen levert dat op?
"Momenteel kamp ik met een fors ruwvoeroverschot. Dat wordt alleen maar groter als we geen extra rechten mogen houden. Die fosfaatrechten zal ik straks moeten kopen of leasen, of ik word toch nog als knelgeval aangewezen. Binnen de nieuwe waardeloze knelgevallenregeling wordt dat niets, maar ik draai mee binnen de procedure die in augustus voor de rechter komt. Hopelijk stelt de rechtbank mij en vele collega’s in het gelijk. Ik wens de rechter in ieder geval meer wijsheid toe, dan de knelgevallencommissie die van mening is dat alleen in zeer uitzonderlijke gevallen een compensatie van hooguit 50% wordt toegekend."

"Met als motivatie dat deze uitkomst te voorzien was en dus eigenlijk je eigen schuld is. Om het daarmee als ondernemersrisico te betitelen en je dit maar met eigen financiële buffers moet kunnen opvangen. Het kromme eraan is dat dit niet opgaat voor de groep met een mestoverschot. Die groep zou in mijn ogen meer van de pijn moeten dragen, omdat zij ook de veroorzaker zijn. Dat resulteert dan natuurlijk in een hogere generieke korting van 1 à 2%. Dit is echter onbespreekbaar en 'ondernemersrisico' geldt dan opeens niet. Terwijl een korting van 10% heel wat makkelijker op te vangen is, dan wanneer het om bijvoorbeeld 40% onderbezetting gaat, zoals nu straks het geval is bij mij. Ik ken nog wel extremere gevallen, maar dit hakt er toch wel in. Je zit zo gewoonweg op slot. Fosfaatrechten zijn of worden duur en zijn dus voor iemand met een bedrijf als de mijne niet zo eenvoudig en vlot te financieren. De kosten van de aankoop van grond en de stal zijn er immers ook nog."

Grondgebonden landbouw is al duurzaam

U vindt dat de wet- en regelgeving rondom fosfaatrechten moet worden herzien?
"Daar pleit ik inderdaad voor. En ik niet alleen, maar vele collega’s met mij. Vooral vanuit netwerk ‘Grondig’, waar ik ook bij aangesloten ben. Vanuit deze samenwerking stellen wij voor om een tweesporenbeleid te hanteren. Intensievere melkveehouders behouden hun ruimte, maar accepteren strengere regels. Zij kunnen door hun inzet op schaalgrootte ook makkelijker een hoge cashflow creëren dan de grondgebonden boeren. Onze categorie wordt daarop vrijgesteld van vele kortingen en regelgeving. De huidige regelgeving is er namelijk vooral op gericht om te reguleren en duurzamer te produceren. Maar grondgebonden landbouw is al de meest duurzame manier van produceren, dus voegt hier niets extra aan toe. Zo’n tweesporenbeleid kan veel van de pijn wegnemen. Als boer ben je dan zelf vrij om te kiezen welk spoor je volgt."

Hoe verwacht en hoopt u dat uw bedrijf er over 5 jaar voorstaat?
"Ik hoop dat de stal over 5 jaar volledig benut wordt. En dat de wetgeving omgevormd is naar een grondgebonden norm. Dat is logischer en handiger. Begrijp mij niet verkeerd, ik verwijt mij intensieve collega’s niet direct wat. Woonde en boerde ik in Brabant, dan had ik mijn bedrijf waarschijnlijk ook anders ontwikkeld dan ik nu heb gedaan. En dat intensief boeren moeilijk is om in snel tempo om kunnen draaien naar grondgebonden, snap ik ook wel."

"Nu worden echter alle boeren op één hoop geveegd en het overheidsbeleid ook, terwijl dat compleet haaks staat op de diversiteit binnen de sector. Ik verwijt dat LTO, die opeens van koers veranderde. Het gevolg is dat melkveehouders nu lijnrecht tegenover elkaar staan. Zonde en onnodig."

Hoe speelt u met u eigen bedrijf op de toekomst in?
"Samen met een aantal collega’s hier in de buurt zijn we bezig met een project om zelf zuivelproducten te vermarkten. Dit vanuit een natuurinclusieve manier van werken, met extra inzet op behoud van weidevogels. We zitten dichtbij veel stedelijk gebied en hopen daarmee voldoende koopkrachtige kopers aan ons te binden."

30% van de melkplas verwerken voor de lokale markt

"Een belangrijk voordeel is dat we hierin samenwerken met FrieslandCampina, onze huidige verwerker. Normaal kun je als coöperatie-lid niet een deel van je melkplas anders verwerken, maar zij willen ons binnen een pilot toestaan om tot 30% van de melkplas zelf te verwerken tot producten voor de lokale markt. Wat dit concreet oplevert, is koffiedik kijken. Zo’n project is ook iets van de lange adem en ik verwacht dat het wel circa 5 jaar duurt voordat we het echt lopende hebben. Maar het is boeiend om aan te werken en ik acht het ook kansrijk."

Heb je een tip, suggestie of opmerking naar aanleiding van dit artikel? Laat het ons weten
Regenradar
Powered by Agroweer
Reacties
9 reacties
tinus 26 Juli 2017
Dit is een reactie op dit artikel:
[url=http://www.boerenbusiness.nl/melk-voer/artikel/10875304/melkveehouderij-heeft-tweestromenbeleid-nodig][/url]
keesie zal zeggen : je bent in het voordeel ,je hoeft alleen nog de fosfaatrechten aan te schaffen
joost 26 Juli 2017
helemaal met Stam eens
paul 26 Juli 2017
Ik vindt het wel een vreemde gedachte gang om grond te kopen zodat de stal capaciteit en het areaal grond in balans zijn, en dan de stal een derde leeg laten. de beste man had ook quoutum kunnen kopen of meer jongvee kunnen aanhouden.
Ik vindt het krom dat iemand die daadwerkelijk zijn vee heeft gehouden, nu opeens zou moeten bloeden voor degen die om wat voor reden dan ook het vee niet heeft gehouden.
Misschien moeten de grondgebonden veehouders dan maar enkele procenten van hun grond afstaan of een bedrag terwaarde hiervan, zodat er een grondbank komt voor gedupeerde intensieve veehouders die te weinig grond hebben.
paul 26 Juli 2017
Ik vindt het wel een vreemde gedachte gang om grond te kopen zodat de stal capaciteit en het areaal grond in balans zijn, en dan de stal een derde leeg laten. de beste man had ook quoutum kunnen kopen of meer jongvee kunnen aanhouden.
Ik vindt het krom dat iemand die daadwerkelijk zijn vee heeft gehouden, nu opeens zou moeten bloeden voor degen die om wat voor reden dan ook het vee niet heeft gehouden.
Misschien moeten de grondgebonden veehouders dan maar enkele procenten van hun grond afstaan of een bedrag terwaarde hiervan, zodat er een grondbank komt voor gedupeerde intensieve veehouders die te weinig grond hebben, dat lijkt mij net zo fair als het herverdelen van fosfaatrechten.
peter 26 Juli 2017
Ik begrijp uit het artikel dat stam al jaren voor 2015 de stal had gebouwd. Zijn inspanningen om knelgeval te worden zijn kansloos. Zo zijn er duizenden gevallen. Stam zal gewoon de boer op moeten en fosfaatrechten kopen. Als dit een knelgeval is/wordt dan is het hek van de dam.
Pietje 27 Juli 2017
Beste Paul
Heeft u een klap van de molen opgelopen zo niet laat je dan toch even nakijken want er komt een hoop onzin bij je uit.
MJ 27 Juli 2017
Pietje schreef:
Beste Paul
Heeft u een klap van de molen opgelopen zo niet laat je dan toch even nakijken want er komt een hoop onzin bij je uit.


Ik vind het wel grappig. kennelijk is het wel toegestaan om iemand productierechten afhandig te maken (Quotum is immers ook gekocht) maar als je over de heilige grond begint ze je dan voor gek verklaren #omdenken

Niet de fosfaatwet maar de grote verdeeldheid en elkaar niets meer gunnen is het grootste probleem van de sector op dit moment.
peter 27 Juli 2017
beste MJ,

Ik ben het dus NIET met jouw eens vanaf 2008 wist men dat het melquotum weg ging in 2015 oftewel waardeloos werd. Men had toen kunnen anticiperen hierop en grond kunnen bijkopen. Tevens werd al bij WET aangegeven in 2013 grondgebonden groei!!!
Koster 29 Juli 2017
Het aantal knelgevallen kan niet te groot worden, ons bedrijf moet inleveren op het aantal dieren waarvoor wij keurig melkquotum hadden. Ik gun het alle knelgevallen, maar zolang het een herverdeling blijft, zeg ik, blijf af van het mijne. De regelgeving is te laat en nu ettert de wond. Linksom of rechtsom.
Wij worden als sector nu gebruikt. De problemen die er zijn komen vooral voort uit gemaakte afspraken, modellen en aannames. Daarom hebben we hier een mestprobleem. Het is een gecreëerd probleem. (Al neemt niet weg dat het wel netjes zou zijn elk voedergewasperceel met dierlijke mest te bemesten. In de verre toekomst zou dat eigenlijk ook voor mensenmest moeten gelden. ) En wij als boeren zijn druk bezig elkaar aan te vallen en zijn zo lekker zoet voor de mensen die aan de touwtjes trekken.
Verder ben ik het zeker eens met een 2 sporen beleid, al mogen dat er van mij ook wel minstens 3 worden. Onze bedrijven en visies verschillen te veel om als 1 behandeld te worden.
Verder heeft Stam een enorm punt als hij zegt al geanticipeerd te hebben op de richting die werd aangegeven en hij daarvoor nu gestraft wordt.
info 29 Juli 2017
De basis voor al deze trammelant ligt rond 2002 toen Brussel een max. productie getal eiste van de te produceren fosfaten, dat hadden we nooit moeten accepteren , toen is onze veestapel al op slot gezet. Ik ben van mening dat deze max. weer uit de derogatie moet worden onderhandeld , dat geeft ruimte voor een uitbreiding want de geitenhouderij word volgens mij nog steeds niet meegerekend als dat ook nog erbij komt is het hek van de dam. Er is dan ook nog de mogelijkheid om meer mest te produceren en deze volledig te verwerken . Nu worden we beperkt om een onderneming te optimaliseren en of aan te passen aan vraag en aanbod en of voortschrijdende technieken en worden deze niet gestimuleerd.
U kunt niet meer reageren.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief

Aangeboden door Limagrain

'Van 5 hectare naar 70 hectare voederbieten'

Nieuws Melkveehouderij

'Natuurinclusief boeren nu niet levensvatbaar'

Interview René Rozeboom

‘Markttrends duidelijk samengevat en geduid’

Blijf op de hoogte

Mis niets en schrijf je in voor onze gratis dagelijkse nieuwsbrief