Agrifoto

Opinie Jaap Uenk

Stilte voor de storm op de mestmarkt?

6 Februari 2023 - Jaap Uenk - 13 reacties

Kan de mestmarkt op korte termijn extra miljoenen tonnen rundveedrijfmest opvangen? De nieuwe mestregels uit het 7de actieprogramma en de derogatiebeschikking zijn weliswaar nog niet vastgesteld. Maar met de invoering per 1 maart 2023 is wel duidelijk dat veehouders met de lagere stikstofnormen al snel een stuk minder kunnen bemesten. De mestplaatsingsruimte wordt tot en met 2026 jaarlijks steeds kleiner. Daardoor komt er meer mest op de markt. Minder vee houden, gaat een veehouder niet snel doen.

Op derogatiebedrijven van 250 kg, die in de aangewezen 'verontreinigde gebieden' liggen (ongeveer 750.000 ha landbouwgrond), gaat - afgaande op de brief van 20 januari van landbouwminister Piet Adema - het verlaagde derogatieregime gelden. De stikstofnorm daalt op deze bedrijven met grotere sprongen sneller naar 170 kg stikstof per hectare in 2026. Geen derogatie meer in specifieke gebieden en helemaal geen mest meer op bufferstroken langs sloten, vergroten het verlies aan bemestingsruimte.

Zo'n 92% van de landelijke stikstofplaatsingsruimte aan stikstof wordt benut (CBS, 2020). Veel resterende plaatsingsruimte is er dan niet meer. De gebruiksruimte stikstof wordt al volledig benut in de veehouderijgebieden in het noorden, oosten, midden en zuiden van ons land. Op vrijkomende landbouwgrond bij stoppende veehouders komt bemestingsruimte beschikbaar. Maar deze afzetruimte komen minder snel beschikbaar dan nodig is voor het extra mestaanbod. In de akkerbouwregio's is nog wel enige afzetruimte voor rundveemest. 

Meer rundveemest voor akkerbouwers
Intermediairs hebben altijd wel een goede bestemming weten te vinden voor extra mestafzet. Voor dit jaar wordt dat lastiger, omdat het bemestingsseizoen op punt van beginnen staat. De mestopslagen zijn gevuld en als eerste is de opgeslagen mest bestemd voor de voorjaarsbemesting in de akkerbouw. Hoeveel rundveedrijfmest later in het jaar nog nodig is en in opslag kan, hangt  - naast het weer - ook onder meer af van de lopende afspraken tussen intermediairs en mestgebruikers.

Rundveedrijfmest is gewild bij akkerbouwers. Per hectare geeft deze mestsoort de meeste organische stof, stikstof en kali. Akkerbouwers besparen met gebruik van rundveedrijfmest het meest op kunstmest. Meer rundveemestgebruik door akkerbouwers duwt de afzet van varkensmest naar mestverwerking. Het gevolg is dat de mestmarkt onder druk komt te staan, wat resulteert in hogere mestafvoerkosten bij veehouders.   

Industriële biogasinstallaties
Voor varkensmest kan de invulling van de taakstelling voor twee miljard m³ groen gas in 2030 een belangrijk (toekomstig) afzetkanaal worden. De al geplande industriële biogasprojecten hebben een aantrekkelijke schaalgrootte om het digestaat goed te kunnen verwerken tot eindproducten waar vraag naar is in binnen- en buitenland. Het tijdstip waarop de eerste mest aan deze biogasinstallaties kan worden geleverd, gaat later zijn dan de behoefte eraan in de praktijk. Ook neemt - bij erkenning ervan - de productie en marktontwikkeling van Renure-meststoffen nog de nodige tijd in beslag nemen.

Het mestbeleid is altijd gebaseerd geweest op invoering van uitvoerbare, effectieve en betaalbare maatregelen met voldoende draagvlak. Met de nieuwe mestregels per 1 maart 2023 stapt de regering van dit pad af, onder druk van Brussel. Een grondige analyse over de gevolgen van de nieuwe mestregels voor veehouders en de mestmarkt heb ik nog nergens gezien. Als de afzetopties voor mest onvoldoende blijken te zijn bij een snel stijgend mestaanbod, dan ontstaat een onzekere mestmarkt. De huidige stabiele mestmarkt kan daarmee snel omslaan in misschien wel een chaotische markt met onvoorziene gevolgen

Jaap Uenk

Jaap Uenk is eigenaar van adviesbureau Mestem en heeft meer dan 40 jaar ervaring in diverse functies in de Nederlandse mestsector.
Reacties
13 reacties
Abonnee
akkerbouwer/varkenshouder 6 Februari 2023
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/column/10902790/stilte-voor-de-storm-op-de-mestmarkt]Stilte voor de storm op de mestmarkt?[/url]
Met verbazing lees ik dat dhr Uenk (met 40 jaar ervaring) schrijft dat akkerbouwers liever rundveedrijfmest ontvangen ipv varkensdrijfmest.
Met de aanvoer van drijfmest is het org.stof minder belangrijk, daarvoor kijkt een akkerbouwer naar vaste mest of groenbemesters.
Verder is bij heel veel akkerbouwers stikstof de beperkende factor en niet fosfaat. Dus het lage fosfaatgehalte van rundveedrijfmest is veel minder een voordeel.
Maar het allerbelangrijkste voordeel van varkensdrijfmest is de veel snellere beschikbaarheid van alle mineralen en dan vooral stikstof. In varkensdrijfmest werkt de stikstof al na een week, en bij voorjaarsaanwending tot ongeveer half augustus. Bij rundveedrijfmest is dat tot oktober. Dan nog de lagere werkingscoefficient er overheen betekend dat varkensdrijfmest als vervanger van kunstmest veel geschikter is.
Vorig jaar nog een proef gedaan bij een grote akkerbouwer, 3 percelen aardappelen met rundveedrijfmest en 3 percelen met varkensdrijfmest. Dit jaar geen discussie, alles varkensdrijfmest.
Maar ja. ik heb dan ook al 43 jaar ervaring met drijfmest en akkerbouw.
Abonnee
mixen 6 Februari 2023
akkerbouwer/varkenshouder schreef:
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/column/10902790/stilte-voor-de-storm-op-de-mestmarkt]Stilte voor de storm op de mestmarkt?[/url]
Met verbazing lees ik dat dhr Uenk (met 40 jaar ervaring) schrijft dat akkerbouwers liever rundveedrijfmest ontvangen ipv varkensdrijfmest.
Met de aanvoer van drijfmest is het org.stof minder belangrijk, daarvoor kijkt een akkerbouwer naar vaste mest of groenbemesters.
Verder is bij heel veel akkerbouwers stikstof de beperkende factor en niet fosfaat. Dus het lage fosfaatgehalte van rundveedrijfmest is veel minder een voordeel.
Maar het allerbelangrijkste voordeel van varkensdrijfmest is de veel snellere beschikbaarheid van alle mineralen en dan vooral stikstof. In varkensdrijfmest werkt de stikstof al na een week, en bij voorjaarsaanwending tot ongeveer half augustus. Bij rundveedrijfmest is dat tot oktober. Dan nog de lagere werkingscoefficient er overheen betekend dat varkensdrijfmest als vervanger van kunstmest veel geschikter is.
Vorig jaar nog een proef gedaan bij een grote akkerbouwer, 3 percelen aardappelen met rundveedrijfmest en 3 percelen met varkensdrijfmest. Dit jaar geen discussie, alles varkensdrijfmest.
Maar ja. ik heb dan ook al 43 jaar ervaring met drijfmest en akkerbouw.
varken + rund is zo slecht nog niet...
Abonnee
frog 6 Februari 2023
akkerbouwer/varkenshouder schreef:
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/column/10902790/stilte-voor-de-storm-op-de-mestmarkt]Stilte voor de storm op de mestmarkt?[/url]
Met verbazing lees ik dat dhr Uenk (met 40 jaar ervaring) schrijft dat akkerbouwers liever rundveedrijfmest ontvangen ipv varkensdrijfmest.
Met de aanvoer van drijfmest is het org.stof minder belangrijk, daarvoor kijkt een akkerbouwer naar vaste mest of groenbemesters.
Verder is bij heel veel akkerbouwers stikstof de beperkende factor en niet fosfaat. Dus het lage fosfaatgehalte van rundveedrijfmest is veel minder een voordeel.
Maar het allerbelangrijkste voordeel van varkensdrijfmest is de veel snellere beschikbaarheid van alle mineralen en dan vooral stikstof. In varkensdrijfmest werkt de stikstof al na een week, en bij voorjaarsaanwending tot ongeveer half augustus. Bij rundveedrijfmest is dat tot oktober. Dan nog de lagere werkingscoefficient er overheen betekend dat varkensdrijfmest als vervanger van kunstmest veel geschikter is.
Vorig jaar nog een proef gedaan bij een grote akkerbouwer, 3 percelen aardappelen met rundveedrijfmest en 3 percelen met varkensdrijfmest. Dit jaar geen discussie, alles varkensdrijfmest.
Maar ja. ik heb dan ook al 43 jaar ervaring met drijfmest en akkerbouw.
Qua werking ben ik het hier 100% mee eens,enige nadeel van varkensmest kan zijn dat de (klei) grond er vettig van wordt met name lastig in natte najaren.
Abonnee
Kjol 6 Februari 2023
rundveemest is idd de 2e of 3e optie.
Abonnee
juun 6 Februari 2023
frog schreef:
akkerbouwer/varkenshouder schreef:
Dit is een reactie op het Boerenbusiness artikel:
[url=https://www.boerenbusiness.nl/column/10902790/stilte-voor-de-storm-op-de-mestmarkt]Stilte voor de storm op de mestmarkt?[/url]
Met verbazing lees ik dat dhr Uenk (met 40 jaar ervaring) schrijft dat akkerbouwers liever rundveedrijfmest ontvangen ipv varkensdrijfmest.
Met de aanvoer van drijfmest is het org.stof minder belangrijk, daarvoor kijkt een akkerbouwer naar vaste mest of groenbemesters.
Verder is bij heel veel akkerbouwers stikstof de beperkende factor en niet fosfaat. Dus het lage fosfaatgehalte van rundveedrijfmest is veel minder een voordeel.
Maar het allerbelangrijkste voordeel van varkensdrijfmest is de veel snellere beschikbaarheid van alle mineralen en dan vooral stikstof. In varkensdrijfmest werkt de stikstof al na een week, en bij voorjaarsaanwending tot ongeveer half augustus. Bij rundveedrijfmest is dat tot oktober. Dan nog de lagere werkingscoefficient er overheen betekend dat varkensdrijfmest als vervanger van kunstmest veel geschikter is.
Vorig jaar nog een proef gedaan bij een grote akkerbouwer, 3 percelen aardappelen met rundveedrijfmest en 3 percelen met varkensdrijfmest. Dit jaar geen discussie, alles varkensdrijfmest.
Maar ja. ik heb dan ook al 43 jaar ervaring met drijfmest en akkerbouw.
Qua werking ben ik het hier 100% mee eens,enige nadeel van varkensmest kan zijn dat de (klei) grond er vettig van wordt met name lastig in natte najaren.
en als je pootgoed teelt voor de export overzee krijg je lelijke aardappels. daarnaast het grote gehalte van natrium in varkensdrijfmest is slecht voor kleigrond. als ik moet kiezen tussen rundvee of varkens doe mij maar rundvee die varkenstroep hoef ik niet. dan maar beetje meer kunstmest wat ook al niet meer heel duur is. T.o.v vorig jaar.
50 jaar ervaring in de akkerbouw 10 Februari 2023
nooit geen varkens meer , veel te veel gejaagde gewassen die totaal niet houdbaar zijn en blijven in de bewaring . op sommige plekken die met varkensmest bemesten staat na 1,5 maand na inschuren van aardappels al water onder de hoop....
om kwaliteit en rustige groei en lange bemesten is rundvee veruit nr 1 . varkens komt op 4/5 plaats
Abonnee
kraai 10 Februari 2023
rundveemest voor de aardappelen en varkensmest voor het graan.
Abonnee
zeeuw 10 Februari 2023
rundveemest voor aardappelen en je hebt rond half september geen natuurlijke afsterving meer
Abonnee
CM 10 Februari 2023
Geen problemen mee ,al meerdere jaren ervaring
Abonnee
Tijdbom 10 Februari 2023
Heb het jaren gedaan,maar geen problemen,en beste aardappelen. Als ze dood liggen begin september heb je geen topopbrengst bij de bewaaraardappelen. Aardappelen groeien, mits ze nog groen staan, in september nog zo n 700kg/ha bij.
Abonnee
drent 10 Februari 2023
Tijdbom schreef:
Heb het jaren gedaan,maar geen problemen,en beste aardappelen. Als ze dood liggen begin september heb je geen topopbrengst bij de bewaaraardappelen. Aardappelen groeien, mits ze nog groen staan, in september nog zo n 700kg/ha bij.
maar hoe houd je ze in september nog groen? Volgens mij moeten we meer bemesten maar de regelgeving belemmerd dat.
Abonnee
Tijdbom 11 Februari 2023
Zeker niet te vroeg poten
Abonnee
Agria 2 11 Februari 2023
als je varkens mest in bescheiden mate gebruikt heb je geen last van vette grond en ik wil mijn aardappelen de eerste week van september dood spuiten en een onderwater gewicht van minimaal 375 hebben. Dat lukt mijn niet met rundvee mest.
U kunt niet meer reageren.

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Schrijf je in en ontvang elke dag het laatste nieuws in je inbox

Analyse mest

Met gevulde mestkelders en -silo's de zomer tegemoet

Analyse mest

Wisselvallig weer blijft mestmarkt parten spelen

Analyse mest

Zompig voorjaar laat zich gelden in mestprijzen

Nieuws Mest

Nieuw sectorplan mest levert direct draagvlak in

Bel met onze klantenservice 0320 - 269 528

of mail naar support@boerenbusiness.nl

wil je ons volgen?

Ontvang onze gratis Nieuwsbrief

Elke dag actuele marktinformatie in je inbox

Aanmelden