Gemeenschappelijk Landbouwbeleid

Greenpeace kwam recent met een rapport dat een klein groepje rijke landeigenaren en industriële landbouwbedrijven het leeuwendeel van de Europese landbouwsubsidies opslokt. Nederland is een van de landen die er door de milieuorganisatie wordt uitgelicht. In ons land krijgt 1% van de ontvangers 40% van het landbouwsubsidies uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) volgens Greenpeace. In de kleine lettertjes staat dat het daarbij gaat om de directe betalingen. Duiken we wat dieper in de Nederlandse cijfers dan ligt het een stuk genuanceerder dan Greenpeace stelt. Coöperaties, natuurorganisaties en (semi)overheidsinstanties weten de weg naar geld uit Brussel goed te vinden. Je moet een paar pagina's doorklikken op de site van de RVO voor je het eerste landbouwbedrijf tegen komt.

De Europese ombudsman is een onderzoek gestart naar de noodwijzigingen die de Europese Commissie eerder dit jaar heeft doorgevoerd onder druk van de boerenprotesten. Dat is gebeurd op verzoek van ClientEarth en Birdlife, die in juli een klacht indienden tegen de wijzigingen, zo is vandaag bekendgemaakt.

Het Gemeenschappelijke Landbouwbeleid (GLB) en de Europese visie op de landbouw moeten op de schop. Onder andere het systeem van subsidies moet worden aangepakt. Vooral kleine gemengde bedrijven, jonge boeren, zij-instromers en gebieden waar de landbouw te maken heeft met natuurlijke beperkingen, moeten ondersteuning krijgen uit het GLB.

Het Britse landbouwministerie limiteert dit jaar de hoeveelheid landbouwgrond die boeren braak mogen leggen om in aanmerking te komen voor aanvullende landbouwsubsidies. Daarmee moet voorkomen worden dat de voedselproductie te ver achteruitgaat, zo heeft het ministerie bekendgemaakt. Sinds de Brexit hebben boeren in Engeland, Schotland en Wales keuze uit een nieuw subsidieprogramma dat vooral gericht is op natuurbehoud en ontwikkeling.

Oekraïne zou in de onderhandelingen over toetreding tot de EU overwegen af te zien van de subsidies uit het gemeenschappelijk landbouwbeleid GLB. In ruil daarvoor wil Oekraïne een vrijstelling voor de agrarische sector voor de verplichtingen in de Green Deal. Dat zeggen althans anonieme bronnen in de European Pravda.

De mestmarkt staat op het punt van vastlopen door het nieuwe, aangescherpte beleid van LNV. Dat zet de gehele veehouderij muurvast en probeert deze sector te 'saneren' volgens Johan Mostert, voorzitter van de sectie mest van Cumela. Ook heeft hij kritiek op de belangenorganisaties dat zij zich hierover nauwelijks laten horen, terwijl het volgens hem toch echt één minuut voor twaalf is.

Het ene deurtje gaat open, het volgende deurtje gaat dicht en de ene hoofdrolspeler heeft geen idee waar de andere is gebleven. Nee, het gaat niet om een klucht van John Lanting, al vertoont de gecombineerde opgave en de Nederlandse uitwerking van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) de nodige kenmerken van een blijspel. Voor de gemiddelde landbouwer zit er door de nieuwe saga die aan het dossier is toegevoegd niet meer in dan lachen als een boer met kiespijn.

Subsidies voor de landbouw moeten in lijn gebracht worden met klimaat- en natuurdoelen. Die oproep doet het netwerk van investeerders Fairr in aanloop naar de G20-top die 9 en 10 september in New Delhi wordt gehouden. De focus in overheidssteun aan de landbouw moet af van overproductie en verschoven worden naar klimaat- en natuurbescherming.