Stikstofstemming

Hanteert de uitvoerende macht soms bewust andere gegevens om de agrarische sector iets verder in haar hok te dringen? Het is een vraag die aan de orde kwam in verband met de beoogde intrekking van de onvoorwaardelijke natuurvergunning van 6 Brabantse pluimveebedrijven. Die vraag dringt zich ook op nadat minister Van Essen de jongste Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest naar de Kamer heeft gestuurd.

Steeds meer boeren lijken zich te realiseren wat de stikstofbrief van het kabinet-Jetten voor hen betekent. Het aantal protestbijeenkomsten op allerlei plaatsen in het land neemt met de week toe. Soms gaat het om kleine, lokale acties met trekkers, geregeld ook om vergaderingen in zalen, omgebouwde schuren en dergelijke.

Den Bosch was op 14 augustus even de navel van agrarisch Nederland. Honderden boeren uit heel Zuid- en Midden-Nederland verzamelden zich – met of zonder trekker - voor het provinciehuis in Den Bosch. Er staat immers niet zomaar iets op het spel, want het bezit van het eigendom en de eigen bedrijfsmiddelen. In eerst instantie de vergunning van 5 pluimveehouders. Zouden Provinciale Staten ermee instemmen om hun onherroepelijke vergunningen af te pakken?

Fractievoorzitter Jan Paternotte van D66 was eind juli net iets te vroeg, toen hij tevreden vaststelde dat hij ‘nog geen trekker had gezien’ sinds de presentatie van de stikstofplannen van het kabinet. Minister Van Essen dacht misschien ook dat geen boer zou kraaien naar het lot van 5 Brabantse pluimveehouders. Ze vergisten zich in gevoelens van de boer.

Het politieke spel rond het stikstofbeleid is begonnen en zal zich de komende maanden verder ontwikkelen. Dit is helaas niet het enige waar de Nederlandse landbouw na de zomer mee te maken krijgt. Want al ligt hier veel focus op, er speelt meer.

Een al heel oude wijsheid wil dat politiek de kunst is van het onmogelijke. In de voorbije week was weer te zien hoe dat werkt. Landbouwminister Jaimi van Essen stond namens het kabinet in de Tweede Kamer de stikstofbrief van vorige week vrijdag te verdedigen. Volgens hem moet dit pakket, wat een samenraapsel is van maatregelen en denkwijzes, worden behandeld als één onveranderbaar geheel.

De choreografie voor het uitrollen van de Haagse stikstofplannen kreeg deze week het voorspelbare vervolg. Na de fases van het lekken en de foto- en videosessies was het de week van het positieve feiten scheppen en eensgezindheid tonen.

Deze week waren ze druk bezig met de plaatjes bij het verhaal dat ze eind deze maand naar de Tweede Kamer willen sturen. Premier Rob Jetten en minister Jaimi van Essen van LVVN waren op werkbezoek op de Veluwe, een ‘hotspot’ voor het stikstofbeleid. Eerst bij een mooi bedrijf met brandrode runderen in Uddel, daarna in de natuur bij Radio Kootwijk.