Grond

Jarenlang is er over gesproken: herziening van de pachtwet. Nadat begin juli de nieuwe pachtwet werd voorgesteld is half december een internetconsultatie opengesteld. De nieuwe wet past huidige pachtvormen aan en introduceert ook een nieuwe vorm: duurzame pacht. Verpachter en pachter moeten straks beiden meer vrijheid krijgen.

Er is een wirwar aan keurmerken, van PlanetProof tot Beter Leven, die onderling eigenlijk niet te vergelijken zijn. Rabobank pleit voor een true value-taal, waarmee de werkelijke kosten en opbrengsten van álle landbouwproducten in kaart gebracht worden. Zo kunnen agrarisch ondernemers beter beloond worden voor hun inspanningen om duurzamer en/of diervriendelijker te werken. Een twintigtal Nederlandse partijen is al aangehaakt en ook in Brussel staat het onderwerp op de agenda. Boerenbusiness gaat hierover in gesprek met directeur Food & Agri van de Rabobank Alex Datema en senioranalist agrarische sector Harry Smit. Met Datema snijden we ook nog aan wat de eerste plannen van de formerende partijen kunnen betekenen voor het perspectief van de boer.

Het dieptepunt voor de mechanisatiesector wordt in 2026 bereikt. Die mening is de CEO van John Deere, John May toebedeeld. Deere & Co presenteerde eind november zijn financiële kwartaal- en jaarcijfers, waaruit blijkt dat het bedrijf dit financiële jaar bijna een derde minder winst heeft gemaakt. Ook andere trekkerfabrikanten presteren minder.

Als boer is grond altijd te duur om te kopen, wordt nogal eens gezegd. Als je het kan betalen is het over de lange termijn gezien echter een van de beste investeringen. Daar zit in de huidige markt misschien wel de crux. Na een paar goede jaren in zowel de akkerbouw als veehouderij was er sectorbreed gezien ruimte om in grond te investeren. Dat had zijn uitwerking op de prijs.

De Nederlandse grondmarkt wordt steeds grilliger. Terwijl de gemiddelde prijs blijft stijgen, lopen de verschillen tussen regio's en zelfs tussen buurpercelen verder uiteen. De waarde van grond is meer dan ooit een optelsom van bodem, ligging, marktwerking en toekomstverwachting.

Het Nederlandse grasland blijft slinken. Volgens CBS-cijfers krimpt het areaal bij melkveebedrijven dit jaar met 2%, ondanks dat de oppervlakte per bedrijf toeneemt. Lees meer over de ontwikkeling van het grasareaal, de regionale verschillen en de gevolgen voor de melkveesector.

Na een jaar vol pieken en dalen bewegen de grondprijzen weer in rustiger vaarwater. Waar 2024 nog gekenmerkt werd door forse uitschieters, laten de cijfers van het Kadaster dit jaar veel kleinere verschillen zien. Lees meer over de ontwikkeling van bouwland, grasland en de gemiddelde prijzen per hectare.

Het mag dan tegenzitten op de aardappelmarkt, en ook de saldo's van bijvoorbeeld graan en suikerbieten geven weinig financiële speelruimte, maar volgens de grootbanken is dat geen reden tot paniek. Zij zien geen betalingsproblemen bij hun klanten. De kostprijs blijft onverminderd hoog. Ook bij de huur- en verkoopprijzen voor grond zien zij geen aanleiding tot een daling.

Agrarisch ondernemers beginnen eindelijk de weg te vinden naar het potje van de Rabobank van €3 miljard voor de verduurzaming van de landbouw. Van het bedrag dat in juni 2023 werd gereserveerd was in december 2024 slechts €500 miljoen verstrekt. Momenteel is dat €900 miljoen, zegt Rabobank-CFO Bas Brouwers.